Remove Water From Ear: શિયાળાની ઋતુમાં હુંફાળા પાણીથી સ્નાન કરતી વખતે ઘણીવાર અજાણતા કાનની અંદર પાણી જતું રહે છે. આમ તો કાનની રચના એવી હોય છે કે પાણી અંદરના ભાગ સુધી પહોંચી શકતું નથી, પરંતુ જો પાણી ‘ઈયર કેનાલ’ (બહારની નલી) માં ફસાઈ જાય, તો તે ઘણું અસ્વસ્થ કરી શકે છે. ઠંડીના દિવસોમાં કાનની અંદર ભેજનું રોકાવું ‘ઓટિટિસ એક્સટર્ના’ અથવા ‘સ્વિમર્સ ઈયર’ નામના ચેપનું કારણ બની શકે છે. જ્યારે પાણી કાનના મેલ સાથે ભળી જાય છે, ત્યારે ત્યાં બેક્ટેરિયા અને ફૂગ ઉછરવા માટે અનુકૂળ વાતાવરણ બની જાય છે.
આનાથી કાનમાં ભારેપણું, ઓછું સંભળાવું, ખંજવાળ અને તીવ્ર દુખાવો જેવી સમસ્યાઓ શરૂ થઈ જાય છે. ઘણા લોકો તેને કાઢવા માટે ઈયરબડ્સ અથવા અણીદાર વસ્તુઓનો ઉપયોગ કરે છે, જે પડદાને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે. શિયાળામાં કાનની સંભાળ એટલા માટે પણ જરૂરી છે કારણ કે આ ઋતુમાં શરદી-ઉધરસને કારણે પહેલાથી જ કાન અને નાકની નળી સંવેદનશીલ હોય છે. તેથી ચાલો આ લેખમાં જાણીએ કે કાનમાં પાણી જવા પર શું કરવું જોઈએ.
કાનમાંથી સુરક્ષિત રીતે પાણી કાઢવાની રીતો
જો કાનમાં પાણી જતું રહે, તો સૌથી પહેલા તમારા માથાને અસરગ્રસ્ત કાનની તરફ નમાવો અને માથાને ધીરે ધીરે હલાવો. તમે તમારા કાનની બુટ્ટીને નીચેની તરફ ખેંચીને પણ પાણીને બહાર નીકળવાનો રસ્તો આપી શકો છો. અન્ય એક અસરકારક રીત છે ‘વેક્યૂમ બનાવવું’ – તમારી હથેળીને કાન પર જોરથી દબાવો અને પછી ઝટકાથી હટાવો. આનાથી પેદા થતું દબાણ ફસાયેલા પાણીને બહાર ખેંચી લેશે.
ઈયરબડ્સ અને અણીદાર વસ્તુઓ ટાળો
કાનમાં ફસાયેલું પાણી કાઢવા માટે માચીસની સળી, હેરપિન અથવા કોટન સ્વેબનો ઉપયોગ ક્યારેય કરશો નહીં. આ વસ્તુઓ પાણીને વધુ ઊંડાઈમાં ધકેલી શકે છે અથવા કાનના નાજુક પડદામાં છિદ્ર કરી શકે છે. સાથે જ બહુ ઝડપથી માથું ઝટકવાનું ટાળો, કારણ કે આનાથી ગરદનના સ્નાયુઓમાં ખેંચાણ અથવા ચક્કર આવવાની સમસ્યા થઈ શકે છે. કાનના બહારના ભાગને માત્ર એક સાફ ટુવાલથી લૂછો.
હેર ડ્રાયરનો સાવધાનીપૂર્વક ઉપયોગ
જો પાણી સરળતાથી નીકળી રહ્યું નથી, તો હેર ડ્રાયરનો ઉપયોગ કરી શકાય છે. ડ્રાયરને સૌથી ઓછી ‘હીટ’ સેટિંગ પર રાખો અને કાનથી ઓછામાં ઓછા એક ફૂટના અંતરે રાખીને હવા ચાલુ કરો. આ કાનની અંદરના ભેજને સુકવવામાં મદદ કરશે. આ ઉપરાંત, એક સાફ કપડાને હળવું ગરમ કરીને કાનની ઉપર રાખવાથી પણ વરાળ દ્વારા પાણીને ઢીલું કરવામાં મદદ મળે છે.
બચાવના ઉપાયો અને ડોક્ટરની સલાહ
નહતી વખતે ‘ઈયર પ્લગ’ અથવા કોટન બોલ પર થોડું વેસેલિન લગાવીને કાનમાં રાખવાથી પાણી અંદર જતું રોકી શકાય છે. જો કાનમાંથી પાણી નીકળ્યા પછી પણ ૨૪ કલાક સુધી દુખાવો જળવાઈ રહે, કાનમાંથી પ્રવાહી નીકળે અથવા ઓછું સંભળાય, તો તરત જ ઈએનટી (ENT) નિષ્ણાતનો સંપર્ક કરો. શિયાળામાં કાનના સ્વાસ્થ્યનું ધ્યાન રાખવું તમારા સમગ્ર સ્વાસ્થ્ય માટે ખૂબ જ જરૂરી છે.
