CEC Gyanesh Kumar Removal Notice: વિપક્ષે મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમારને પદ પરથી હટાવવાના પ્રસ્તાવ માટે શુક્રવારે સંસદના બંને ગૃહો લોકસભા અને રાજ્યસભામાં નોટિસ આપી હતી. આ નોટિસ પર 200 થી વધુ સાંસદોએ હસ્તાક્ષર કર્યા છે. સૂત્રોએ જણાવ્યું કે નોટિસમાં સાત મુદ્દા છે. નોટિસમાં મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર વિરુદ્ધ સાત આરોપો મૂકવામાં આવ્યા છે, જેમાં “પદ પર રહીને પક્ષપાતી અને ભેદભાવપૂર્ણ આચરણ”, “ચૂંટણી છેતરપિંડીની તપાસમાં જાણીજોઈને અવરોધ ઉભો કરવો” અને “મોટા પાયે મતદારોને મતાધિકારથી વંચિત કરવા” જેવા આરોપો સામેલ છે.
લોકસભાના 130, રાજ્યસભાના 63 સાંસદોના હસ્તાક્ષર
સૂત્રોને ટાંકીને જણાવ્યું કે લોકસભાના 130 સાંસદોએ અને રાજ્યસભાના 63 સાંસદોએ આ નોટિસ પર હસ્તાક્ષર કર્યા છે. વિપક્ષના એક નેતાએ જણાવ્યું કે સાંસદોએ નોટિસને લઈને ભારે ઉત્સાહ દર્શાવ્યો હતો અને જરૂરી સંખ્યા પૂરી થઈ ગયા પછી પણ ગુરુવારે ઘણા સાંસદોએ હસ્તાક્ષર કર્યા હતા. નિયમો અનુસાર, મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનરને હટાવવા માટેની નોટિસ પર લોકસભાના ઓછામાં ઓછા 100 સાંસદો અને રાજ્યસભાના 50 સાંસદોના હસ્તાક્ષર આવશ્યક હોય છે.
આમ આદમી પાર્ટીના સાંસદો પણ આવ્યા સમર્થનમાં
અન્ય એક સૂત્રના જણાવ્યા અનુસાર, આ નોટિસ પર વિપક્ષી ગઠબંધન ‘ઈન્ડિયા’ (INDIA) ના તમામ પક્ષોના સાંસદોએ હસ્તાક્ષર કર્યા છે. આ ઉપરાંત આમ આદમી પાર્ટીના સાંસદોએ પણ નોટિસ પર હસ્તાક્ષર કર્યા છે, જોકે પાર્ટી હવે સત્તાવાર રીતે આ ગઠબંધનનો હિસ્સો નથી. આ પ્રથમ વખત છે જ્યારે મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનરને હટાવવા માટે આ પ્રકારની નોટિસ આપવામાં આવી હોય.
નોટિસમાં વિપક્ષે જ્ઞાનેશ કુમાર પર શું આરોપો લગાવ્યા છે?
વિપક્ષી પક્ષોએ અનેક પ્રસંગોએ મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર પર સત્તાધારી ભારતીય જનતા પાર્ટી (BJP) ને મદદ કરવાનો આરોપ લગાવ્યો છે.
ખાસ કરીને મતદાર યાદીઓની વિશેષ ગહન પુનરાવર્તન (SIR) પ્રક્રિયાને લઈને.
વિપક્ષનો આરોપ છે કે આ પ્રક્રિયા કેન્દ્રની સત્તાધારી પાર્ટીને લાભ પહોંચાડવાના ઉદ્દેશ્યથી કરવામાં આવી રહી છે.
ખાસ કરીને પશ્ચિમ બંગાળમાં SIR ની પ્રક્રિયા અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે.
મુખ્યમંત્રી અને તૃણમૂલ કોંગ્રેસના અધ્યક્ષ મમતા બેનર્જીએ ચૂંટણી પંચ પર વાસ્તવિક મતદારોના નામ હટાવવાનો આરોપ લગાવ્યો છે.
મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનરને કેવી રીતે હટાવી શકાય? નિયમો જાણો
મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનરને હટાવવાની પ્રક્રિયા મહાભિયોગ (Impeachment) છે જે સર્વોચ્ચ અદાલત અથવા ઉચ્ચ અદાલતના ન્યાયાધીશને હટાવવા માટે અપનાવવામાં આવે છે. મહાભિયોગ માત્ર સાબિત થયેલ ગેરવર્તણૂક અથવા અક્ષમતાના આધારે જ લગાવી શકાય છે. CEC ને હટાવવાનો પ્રસ્તાવ સંસદના કોઈપણ ગૃહમાં રજૂ કરી શકાય છે અને તેને પસાર થવા માટે વિશેષ બહુમતીની જરૂર હોય છે—ગૃહની કુલ સભ્ય સંખ્યાની બહુમતી અને હાજર રહી મતદાન કરનારા સભ્યોની બે-તૃતીયાંશ બહુમતી.
