Gold Price Analysis: જ્યારે પણ વૈશ્વિક સ્થિતિ લીકવીડ બને છે, ત્યારે સોનાના ભાવ વધે છે, પછી ભલે તે 2008 ની આર્થિક મંદી હોય કે 2020 ની મહામારી હોય .આ વખતે પણ એવું જ થઈ રહ્યું છે. ભૂ-રાજકીય તણાવ, કેન્દ્રીય બેંક ખરીદી અને નાણાકીય નીતિઓમાં પરિવર્તન આ તેજીને વેગ આપ્યો છે. સોનું ફરી એકવાર ચમકી રહ્યું છે, 2025 માં નવી ઊંચાઈએ પહોંચ્યું છે.
વર્લ્ડ ગોલ્ડ કાઉન્સિલના ડેટા અનુસાર, છેલ્લા દાયકામાં વિશ્વભરની કેન્દ્રીય બેંકોએ તેમના સોનાના ભંડારમાં લગભગ બમણું વધારો કર્યો છે. આ દર્શાવે છે કે વિશ્વભરના દેશો સોનાને વિશ્વસનીય વૈશ્વિક સંપત્તિ માને છે. ભારતે પણ છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં, ખાસ કરીને વૈશ્વિક બજારની અસ્થિરતાના સમયગાળા દરમિયાન, તેના સોનાના ભંડારમાં સતત વધારો કર્યો છે.
આ વર્ષે સોનાના ભાવમાં 60%નો વધારો થયો છે
મનીકન્ટ્રોલે અહેવાલ આપ્યો છે કે આ વર્ષે અત્યાર સુધીમાં સોનાના ભાવમાં 60% થી વધુનો વધારો થયો છે. પાછળ જોતાં, જાન્યુઆરી 2008 થી ઓગસ્ટ 2011 દરમિયાન સોનાના ભાવમાં લગભગ 100% અને જાન્યુઆરી અને ઓગસ્ટ 2020 વચ્ચે લગભગ 53%નો વધારો થયો છે. આ વખતે, સોનું લગભગ $4,000 પ્રતિ ઔંસના રેકોર્ડ સ્તરે પહોંચ્યું છે. યુએસ સરકાર બંધ થવાથી અને ફ્રાન્સમાં રાજકીય કટોકટીથી બજારોમાં અનિશ્ચિતતા વધી ગઈ, જેના કારણે રોકાણકારો સુરક્ષિત સ્વર્ગ તરીકે સોના તરફ વળ્યા. સોમવારે સોનાના ભાવ 1.9% વધીને $3,977.44 પ્રતિ ઔંસ હતો.
બીજું એક મોટું કારણ યુએસ ફેડરલ રિઝર્વ દ્વારા સપ્ટેમ્બર 2025 માં 0.25% વ્યાજ દરમાં ઘટાડો કરવાની યોજના છે. જો શ્રમ બજારના ડેટા નબળા રહે તો વધુ કાપ મુકવાની શક્યતા છે. જ્યારે યુએસ વ્યાજ દર ઘટે છે, ત્યારે ડોલર નબળો પડે છે, જેના કારણે સોનાના ભાવ વધે છે, કારણ કે રોકાણકારો સુરક્ષિત આશ્રય શોધે છે.
નબળો પડતો રૂપિયો પણ એક મુખ્ય પરિબળ છે.
આ ઉપરાંત, રશિયા-યુક્રેન યુદ્ધ, મધ્ય પૂર્વમાં તણાવ અને અસમાન વૈશ્વિક આર્થિક વૃદ્ધિએ પણ રોકાણકારોને સોના તરફ ધકેલી દીધા છે. ભારતીય રૂપિયાના નબળા પડવાથી આ વધારાને વધુ વેગ મળ્યો છે. જ્યારે ડોલર સામે રૂપિયો નબળો પડે છે, ત્યારે આયાતી સોનું વધુ મોંઘું બને છે, જેના કારણે સ્થાનિક બજારમાં કિંમતો વધુ ઉંચી થાય છે. છેલ્લા 30 વર્ષોમાં, સોનાએ રૂપિયાના સંદર્ભમાં આશરે 11% વાર્ષિક વળતર આપ્યું છે, જે ડોલરના સંદર્ભમાં આશરે 7.6% છે.
જો ભાવ ઘટે તો ખરીદીની સલાહ
ટાટા મ્યુચ્યુઅલ ફંડના ઓક્ટોબર 2025ના અહેવાલ મુજબ, “અમે અપેક્ષા રાખીએ છીએ કે નજીકના ભવિષ્યમાં સોનાના ભાવ $3,500 થી $4,000 પ્રતિ ઔંસ રેન્જમાં સ્થિર રહેશે, કારણ કે વિશ્વ યુએસ ટેરિફ નીતિઓ અને ભૂ-રાજકીય જોખમોને સંતુલિત કરવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું છે. રોકાણકારોને સલાહ આપવામાં આવે છે કે તેઓ રોકાણ ચાલુ રાખે અને ટૂંકા ગાળામાં ભાવ ઘટે તો સોનું ખરીદવાની તકનો લાભ લે.”ત્યારે અહીં જે.પી મોર્ગન અને અન્ય ધુરંધર કંપનીઓના વિશ્લેષણ મુજબ માનવામાં આવી રહ્યું છે કે, ભવિષ્યમાં સોના માટે વાતાવરણ અનુકૂળ રહેશે. ફુગાવા, ભૂ-રાજકીય અસ્થિરતા અને ચલણના અવમૂલ્યન સામે તે એક મજબૂત રક્ષણ છે. રોકાણકારો સોના અને ચાંદી વચ્ચે 50:50 ગુણોત્તર રાખી શકે છે કારણ કે બંને આકર્ષક રોકાણના વિકલ્પો છે.”
