Home Loan Documents: હોમ લોન પૂરી થયા પછી કયા ડોક્યુમેન્ટ્સ સાચવી રાખવા જરૂરી?
Home Loan Documents: હોમ લોન ચૂકવ્યા પછી લોકો રાહતનો શ્વાસ લે છે અને પોતાના ઘર પર સંપૂર્ણ માલિકી હક મેળવી લે છે. આ દરમિયાન બેંક પાસેથી મળેલા એગ્રીમેન્ટ, સ્ટેટમેન્ટ, રસીદો અને પ્રોપર્ટી સાથે જોડાયેલા દસ્તાવેજોની સારી એવી ફાઇલ તૈયાર થઈ જાય છે. ઘણા લોકો આમાંથી કેટલાક ડોક્યુમેન્ટ્સને બિનજરૂરી માને છે અને હોમ લોન પૂરી થયા પછી તેમને ફેંકી દે છે એટલે કે ઘણીવાર લોકો માત્ર પ્રોપર્ટીના કાગળો સાચવીને રાખે છે અને અન્ય દસ્તાવેજો ફેંકી દે છે. જણાવી દઈએ કે આ ભૂલ આગળ જતાં મુશ્કેલી ઊભી કરી શકે છે.
હોમ લોન પૂરી થયા પછી પણ કેટલાક દસ્તાવેજોને લાંબા સમય સુધી સાચવી રાખવા જરૂરી છે, કારણ કે ઘરની વેચાણ કરતી વખતે, સંપત્તિ કોઈના નામે કરતી વખતે અથવા કોઈ કાનૂની મામલામાં તેમની જરૂર પડી શકે છે.
પ્રોપર્ટીના કાગળો સૌથી જરૂરી
ઘરના વેચાણ અને માલિકી હક સાથે જોડાયેલા દસ્તાવેજોને સૌથી સુરક્ષિત જગ્યાએ સાચવીને રાખો. તેમાં રજિસ્ટર્ડ સેલ ડીડ, જૂના ટાઇટલ ડોક્યુમેન્ટ, કન્વેયન્સ ડીડ અને સંપત્તિ સાથે જોડાયેલા અન્ય મૂળ કાગળો સામેલ હોઈ શકે છે. આ દસ્તાવેજો જણાવે છે કે સંપત્તિનો માલિકી હક કઈ રીતે એક વ્યક્તિ પાસેથી બીજી વ્યક્તિ સુધી પહોંચ્યો છે. ભવિષ્યમાં ઘર વેચતી વખતે, ટ્રાન્સફર કરતી વખતે અથવા તેના પર ફરીથી લોન લેતી વખતે તેમની જરૂર પડી શકે છે.
હોમ લોન એગ્રીમેન્ટ
હોમ લોન પૂરી થયા પછી પણ હોમ લોન એગ્રીમેન્ટ અને સૅન્કશન લેટરને ફાઇલમાંથી બહાર ન કરો. તેમાં લોનની રકમ, વ્યાજની શરતો, EMI, ફી, પ્રીપેમેન્ટ અને લોન સાથે જોડાયેલી અન્ય મહત્વપૂર્ણ બાબતો નોંધાયેલી હોય છે. જો ભવિષ્યમાં લોનની કોઈ શરતને લઈને પ્રશ્ન ઊભો થાય અથવા બેંક સાથે કોઈ પ્રકારનો વિવાદ થાય, તો આ દસ્તાવેજો તમારા માટે રેકોર્ડ તરીકે કામ આવી શકે છે.
NOC અને લોન ક્લોઝર લેટર
હોમ લોનની છેલ્લી EMI જમા કર્યા પછી કામ માત્ર ચુકવણી પૂર્ણ થવા સુધી સમાપ્ત થતું નથી. બેંક અથવા લેન્ડર પાસેથી લેખિત પુષ્ટિ લેવી જરૂરી છે કે લોન સંપૂર્ણપણે બંધ થઈ ગઈ છે અને કોઈ બાકી રકમ બાકી નથી. તેના માટે મળતું Loan Closure Letter, No Objection Certificate (NOC) અથવા આ પ્રકારનો દસ્તાવેજ અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે. આવી સ્થિતિમાં આ ડોક્યુમેન્ટ્સને પણ સાચવીને રાખો.
EMI અને ચુકવણીનો રેકોર્ડ
ઘણા લોકો દર મહિનાની EMI સ્લિપને બિનજરૂરી માને છે અને તેમને સાચવીને રાખતા નથી. જણાવી દઈએ કે દર મહિનાની EMIની કાગળની રસીદો હંમેશા સાચવીને રાખવી જરૂરી નથી, પરંતુ ચુકવણીનો સંપૂર્ણ રેકોર્ડ ચોક્કસ રાખો. બેંક સ્ટેટમેન્ટ, લોન સ્ટેટમેન્ટ અને વ્યાજ પ્રમાણપત્ર ભવિષ્યમાં કામ આવી શકે છે. તેનાથી એ સાબિત કરવામાં મદદ મળે છે કે તમે સમયસર ચુકવણી કરી હતી. જરૂરી દસ્તાવેજોની ડિજિટલ કોપી પણ બનાવીને સુરક્ષિત જગ્યાએ રાખી શકો છો. તેનાથી કાગળની ફાઇલ ખોવાઈ જાય અથવા ખરાબ થઈ જાય તેવી સ્થિતિમાં તમારી પાસે બેકઅપ રહેશે.
ઘરની મંજૂરી સાથે જોડાયેલા ડોક્યુમેન્ટ
માત્ર બેંક સાથે જોડાયેલા દસ્તાવેજો જ નહીં, પરંતુ ઘરની ખરીદી, બાંધકામ અને કબજા સાથે સંબંધિત કાગળો પણ સાચવીને રાખો. તેમાં સેક્શન પ્લાન, કમ્પ્લીશન અથવા ઑક્યુપન્સી ડોક્યુમેન્ટ, પઝેશન લેટર અને જરૂરી મંજૂરીઓ સામેલ હોઈ શકે છે. ખાસ કરીને RERA હેઠળ આવતી પ્રોપર્ટીમાં પ્રોજેક્ટ સાથે જોડાયેલા ઘણા દસ્તાવેજો અને જાણકારીઓ મહત્વપૂર્ણ હોય છે. ભવિષ્યમાં ઘર વેચતી વખતે અથવા સંપત્તિ સાથે જોડાયેલા કોઈ પ્રશ્નનું સમાધાન કરતી વખતે આ કાગળોની જરૂર પડી શકે છે.
