Pakistan Hindu Refugees Indian Citizenship: ગુજરાતના નાયબ મુખ્યમંત્રી હર્ષ સંઘવીએ મંગળવારે અમદાવાદના સભાગૃહમાં 158 શરણાર્થીઓને ભારતીય નાગરિકતાનાં પ્રમાણપત્રો આપ્યાં. લાંબી રાહ જોયા પછી ભારતીય નાગરિક બનેલા મોટાભાગના લોકો ધાર્મિક ઉત્પીડનને કારણે પાકિસ્તાનથી ભારત આવ્યા હતા. સત્તાવાર જાહેરાત અનુસાર, પ્રમાણપત્ર મેળવનારાઓમાં CAA હેઠળ 126 લાભાર્થીઓનો સમાવેશ થતો હતો, જ્યારે 32 શરણાર્થીઓની નોંધણી જિલ્લા કલેક્ટર કચેરી મારફતે કરવામાં આવી હતી. નાગરિકતા મળતાં આ લોકોની ખુશી છલકાઈ ઊઠી. ભારતીય નાગરિક બની ચૂકેલા શરણાર્થીઓએ કહ્યું કે પાકિસ્તાન તો હિંદુ મહિલાઓ માટે નરક સમાન છે. ભારતમાં પરિસ્થિતિ ગમે તેટલી ખરાબ હોય, તેમણે ક્યારેય પાકિસ્તાન પાછા ફરવાનો વિચાર કર્યો નથી.
કરાચીમાં ખુલ્લેઆમ બળાત્કાર અને અપહરણ
મંગળવારે નાગરિકતા મેળવનારાઓમાં 31 વર્ષની રાજનંદિનીનો પણ સમાવેશ થતો હતો. ત્રણ બાળકોની માતા રાજનંદિની 2008માં પાકિસ્તાનના કરાચીથી 50-60 લોકોના જૂથ સાથે ભારત આવી હતી. અમદાવાદમાં તેના જૂથે આશરો લીધો હતો. શરૂઆતમાં પાકિસ્તાની હોવાને કારણે લોકો તેમને શંકાની નજરે જોતા હતા. કોઈ પણ ભાડે મકાન આપવા તૈયાર નહોતું. કોવિડ દરમિયાન તેમના પતિ રાજેન્દ્રનું અવસાન થયું, પરંતુ આવી ખરાબ પરિસ્થિતિમાં પણ તેમને પાકિસ્તાન પાછા ફરવાનો વિચાર આવ્યો નહોતો. રાજનંદિનીએ જણાવ્યું કે સરહદની પેલે પાર હિંદુ મહિલાઓ માટે પરિસ્થિતિ ઘણી ખરાબ છે. કરાચીના ચાનેસર વિસ્તારમાં બળાત્કાર અને તેમના અપહરણની ઘટનાઓ વારંવાર બને છે. તે કરાચી પાછા જઈને પોતાનાં બાળકોનું જીવન બરબાદ કરવા માગતી નહોતી. હવે તેને ખાતરી છે કે તેનાં બાળકો ભારતીય તરીકે ઓળખાશે.
ખરાબ નજરના ડરથી નાની ઉંમરે લગ્ન
નાગરિકતા મેળવનારાઓમાં નરેન્દ્ર કુમાર, શ્રવણ કુમાર, શારદા દેવી અને પૂનમ ગિહારા પરિવારનો પણ સમાવેશ થાય છે. પૂનમ ગિહારા પોતે 35 વર્ષની છે અને તેમની પુત્રી કેસરની ઉંમર 22 વર્ષ છે. પૂનમ 2013માં પાકિસ્તાનના સિંધ પ્રાંતના હૈદરાબાદમાં આવેલી કાળી રોડ પરથી ભારત આવી હતી. તે સમયે રાજસ્થાન અને પાકિસ્તાનના સિંધ વચ્ચે થાર એક્સપ્રેસ ચાલતી હતી. પૂનમનો પરિવાર રાજસ્થાન અને દિલ્હી થઈને અમદાવાદ પહોંચ્યો હતો. આવી જ કહાણી કરાચીથી આવેલી સરસ્વતીની છે. તેમનાં લગ્ન પણ 13 વર્ષની ઉંમરે કરી દેવામાં આવ્યાં હતાં. પાકિસ્તાનમાં મુસ્લિમ કટ્ટરપંથીઓની ખરાબ નજરથી બચવા માટે હિંદુ પરિવારો પોતાની દીકરીઓનાં લગ્ન 12-13 વર્ષની ઉંમરે કરી દે છે. નાની ઉંમરે લગ્ન થવાને કારણે માતા અને બાળકની ઉંમર વચ્ચે 13-14 વર્ષનું અંતર હોય છે.
“જે લોકોએ રાજકીય કારણોસર CAAની ટીકા કરી, તેઓ શરણાર્થી પરિવારોની મુશ્કેલીઓ સમજવામાં નિષ્ફળ રહ્યા. નાગરિકતા મળવાથી દિવાળી પહેલાં આ પરિવારોમાં ખુશીનો માહોલ છે. આપણો દેશ અને રાજ્ય સંકટમાં મુકાયેલા લોકોનું સમર્થન કરવા માટે પ્રતિબદ્ધ છે. PM મોદી અને ગૃહમંત્રી અમિત શાહે શરણાર્થી પરિવારોનાં બાળકોનું સુરક્ષિત અને ઉજ્જવળ ભવિષ્ય સુનિશ્ચિત કરવા માટે CAA રજૂ કર્યો. હવે આ પરિવારોનાં બાળકો ડૉક્ટર, એન્જિનિયર અને ખેલાડીઓ બનશે તથા દેશના વિકાસમાં યોગદાન આપશે.” – હર્ષ સંઘવી, નાયબ મુખ્યમંત્રી, ગુજરાત
નામ પણ એવાં રાખવામાં આવે છે, જેથી હિંદુ ઓળખ છતી ન થાય
નાગરિકતા મેળવનારી એક મહિલા શરણાર્થી સરસ્વતી પાકિસ્તાનમાં વિતાવેલા પોતાના ખરાબ દિવસોને યાદ કરીને આજે પણ ધ્રૂજી ઊઠે છે. તેમણે જણાવ્યું કે કરાચીમાં હિંદુ પરિવારોની દીકરીઓ ચહેરો ઢાંકીને જ ઘરની બહાર નીકળે છે. તેમને એવાં નામથી બોલાવવામાં આવે છે, જેથી તેઓ હિંદુ છે તે જાણી ન શકાય. જ્યારે કોઈ કારીગર ઘરમાં આવતો હતો, ત્યારે પરિવારના સભ્યો સાવચેતી રાખીને તેમને એક ઓરડામાં બંધ કરી દેતા હતા. અપહરણના ડરને કારણે તેમને ક્યારેય શાળાએ જવાની મંજૂરી મળી નહોતી.
અમદાવાદે નાગરિકતા આપવામાં નવો વિક્રમ સ્થાપ્યો
અમદાવાદમાં 158 શરણાર્થીઓને ભારતીય નાગરિકતા મળવાની સાથે એક વિક્રમ પણ સ્થાપિત થયો. જિલ્લા વહીવટીતંત્ર અનુસાર, 2017થી 2025 દરમિયાન અમદાવાદ જિલ્લા વહીવટીતંત્રે 1,200થી વધુ અરજદારોને નાગરિકતાનાં પ્રમાણપત્રો આપ્યાં હતાં. હવે અમદાવાદ દેશનો એવો જિલ્લો બન્યો છે, જ્યાં સૌથી વધુ શરણાર્થીઓને ભારતીય નાગરિકતા મળી છે. ઉલ્લેખનીય છે કે કેન્દ્ર સરકારે 2016 અને 2018માં ગેઝેટ સૂચનાઓ દ્વારા જિલ્લા કલેક્ટરોને અધિકાર આપ્યો હતો કે તેઓ પાકિસ્તાન, બાંગ્લાદેશ અને અફઘાનિસ્તાનના લઘુમતી સમુદાયોના લોકોને નાગરિકતા અધિનિયમ, 1955ની કલમ 5 અને 6 હેઠળ નાગરિકતા આપી શકે.

