Sedentary Lifestyle: ઑફિસમાં 8થી 9 કલાક બેસી રહો છો? હૃદય અને બ્લડ શુગરને નુકસાનથી બચવા અપનાવો આ ઉપાયો

Arati Parmar
5 Min Read
Sedentary Lifestyle

લાંબા સમય સુધી બેસીને કામ કરવું સ્વાસ્થ્ય માટે કેટલું જોખમી? વૉકિંગ પેડ, સ્ટેન્ડિંગ ડેસ્ક કે જિમ, શું છે વધુ અસરકારક?

Sedentary Lifestyle: આજની જીવનશૈલીમાં લાંબા સમય સુધી બેસીને કામ કરવું આપણી દિનચર્યાનો ભાગ બની ગયું છે. ઑફિસમાં સતત આઠથી નવ કલાક કમ્પ્યુટર સામે બેસવું, ઘરે પાછા આવ્યા પછી મોબાઇલ અથવા ટીવી જોવું અને શારીરિક પ્રવૃત્તિઓ માટે સમય ન કાઢવો ધીમે ધીમે સ્વાસ્થ્ય પર અસર કરી શકે છે. ફરીદાબાદની સર્વોદય હોસ્પિટલના સિનિયર કન્સલ્ટન્ટ અને ઇન્ટરવેન્શનલ કાર્ડિયોલોજીના વડા ડૉ. અરવિંદ ડંબાલકરના જણાવ્યા અનુસાર, લાંબા સમય સુધી બેસી રહેવાથી વજન વધવું, સ્નાયુઓ નબળા પડવા, કમર અને ગરદનમાં દુખાવો, બ્લડ શુગરનું અસંતુલન અને હૃદય સંબંધિત સમસ્યાઓનું જોખમ વધી શકે છે. આવી સ્થિતિમાં સવાલ થાય છે કે શું વૉકિંગ પેડ, સ્ટેન્ડિંગ ડેસ્ક કે નિયમિત જિમ જવું આ સમસ્યાનો સૌથી અસરકારક ઉકેલ છે?

શું સ્ટેન્ડિંગ ડેસ્ક ખરેખર વધુ સારો વિકલ્પ છે?

સ્ટેન્ડિંગ ડેસ્ક એવા લોકો માટે ઉપયોગી થઈ શકે છે, જેમને કામના કારણે લાંબા સમય સુધી એક જ જગ્યાએ બેસવું પડે છે. તેની મદદથી વ્યક્તિ વચ્ચે-વચ્ચે ઊભા રહીને કામ કરી શકે છે, જેના કારણે સતત બેસી રહેવાનો સમય ઘટે છે. જોકે, આખો દિવસ ઊભા રહેવું પણ શરીર માટે યોગ્ય નથી. તેનાથી પગમાં દુખાવો, સોજો અને કમર પર દબાણ આવી શકે છે. તેથી બેસવા અને ઊભા રહેવા વચ્ચે સંતુલન જાળવવું જરૂરી છે. દર 30થી 45 મિનિટે પોતાની સ્થિતિ બદલવી સારી આદત બની શકે છે.

- Advertisement -

કામની સાથે વૉકિંગ પેડ કેવી રીતે ફાયદાકારક બની શકે છે?

વૉકિંગ પેડ એવા લોકો માટે અનુકૂળ વિકલ્પ છે, જેઓ ઑફિસ અથવા ઘરેથી કામ કરતી વખતે પોતાની શારીરિક પ્રવૃત્તિ વધારવા માગે છે. ધીમી ગતિએ ચાલતી વખતે ઈમેઇલ વાંચવું, ફોન પર વાત કરવી અથવા સામાન્ય કામ કરવું શક્ય બની શકે છે. તેનાથી દરરોજ ચાલવાનાં પગલાંની સંખ્યા વધારવામાં અને લાંબા સમય સુધી બેસી રહેવાનું ઘટાડવામાં મદદ મળે છે.

જોકે, વૉકિંગ પેડ પર ચાલવું દરેક પ્રકારના કામ માટે યોગ્ય નથી. જે કામમાં વધુ એકાગ્રતા, ચોકસાઈ અથવા સતત ટાઇપિંગની જરૂર હોય, તે દરમિયાન તેનો ઉપયોગ અસુવિધાજનક બની શકે છે. આ ઉપરાંત, વૉકિંગ પેડ નિયમિત કસરત અથવા સ્ટ્રેન્થ ટ્રેનિંગનો વિકલ્પ નથી.

- Advertisement -

જિમ અને નિયમિત કસરતનું શું મહત્ત્વ છે?

જો આ ત્રણેય વિકલ્પોની સરખામણી કરવામાં આવે તો નિયમિત શારીરિક કસરતના ફાયદા સૌથી વધુ જોવા મળે છે. જિમમાં કાર્ડિયો, વેઇટ ટ્રેનિંગ અને સ્ટ્રેન્થ એક્સરસાઇઝ દ્વારા સ્નાયુઓ મજબૂત બનાવવામાં, હૃદયની કાર્યક્ષમતા સુધારવામાં અને મેટાબોલિક હેલ્થ સારી રાખવામાં મદદ મળે છે. નિયમિત કસરતથી વજન અને બ્લડ શુગર નિયંત્રણમાં રાખવામાં પણ મદદ મળી શકે છે.

વિશ્વ આરોગ્ય સંગઠન (WHO) અનુસાર, પુખ્ત વયના લોકોએ અઠવાડિયામાં 150થી 300 મિનિટની મધ્યમ તીવ્રતાવાળી ઍરોબિક પ્રવૃત્તિ અથવા 75થી 150 મિનિટની વધુ તીવ્રતાવાળી પ્રવૃત્તિ કરવી જોઈએ. આ ઉપરાંત, અઠવાડિયામાં ઓછામાં ઓછા બે દિવસ સ્નાયુઓને મજબૂત બનાવતી કસરત પણ જરૂરી છે.

- Advertisement -

પરંતુ અહીં એક વાત સમજવી જરૂરી છે કે દરરોજ એક કલાક જિમ જવા છતાં જો કોઈ વ્યક્તિ બાકીના આઠથી દસ કલાક સતત બેસી રહે છે, તો માત્ર જિમ કરવાથી લાંબા સમય સુધી બેસી રહેવાના નુકસાનને સંપૂર્ણપણે દૂર કરી શકાતું નથી.

લોકો માટે સૌથી સારો વિકલ્પ કયો હોઈ શકે?

ડૉક્ટરના જણાવ્યા અનુસાર, વૉકિંગ પેડ, સ્ટેન્ડિંગ ડેસ્ક અને જિમને એકબીજાના વિકલ્પ તરીકે જોવાને બદલે એકબીજાના પૂરક માનવા જોઈએ. સ્ટેન્ડિંગ ડેસ્ક બેસવાનો સમય ઘટાડવામાં મદદ કરે છે, વૉકિંગ પેડ દિવસ દરમિયાન સક્રિય રહેવાનો એક માર્ગ છે અને નિયમિત કસરત શરીરની તાકાત, સહનશક્તિ અને હૃદયનું સ્વાસ્થ્ય સુધારે છે.

સ્વસ્થ દિનચર્યા માટે દર 30થી 60 મિનિટે પોતાની બેઠક પરથી ઊભા થઈને થોડી મિનિટ ચાલવું, લિફ્ટને બદલે સીડીનો ઉપયોગ કરવો, ફોન પર વાત કરતી વખતે ચાલવું અને દિવસ દરમિયાન નિયમિત સ્ટ્રેચિંગ કરવું ફાયદાકારક બની શકે છે.

આખરે, સ્વાસ્થ્યનો સવાલ માત્ર એટલા પૂરતો મર્યાદિત નથી કે તમે દરરોજ કેટલો સમય જિમમાં પસાર કરો છો, પરંતુ તેના પર પણ આધાર રાખે છે કે દિવસના બાકીના કલાકોમાં તમારું શરીર કેટલું સક્રિય રહે છે. સૌથી અસરકારક રીત છે લાંબા સમય સુધી બેસી રહેવાનું ટાળવું, દિવસભરની દિનચર્યામાં શારીરિક પ્રવૃત્તિઓનો સમાવેશ કરવો અને નિયમિત કસરતને જીવનશૈલીનો ભાગ બનાવવો.

Share This Article