Stomach Worm Symptoms: સામાન્ય રીતે લોકો એવું સમજે છે કે માત્ર બાળકોના પેટમાં જ કરમિયા (કીડા) હોય છે, પરંતુ એવું નથી. મોટાઓના પેટમાં પણ કરમિયા હોઈ શકે છે અને બાળકોની જેમ પુખ્ત વયના લોકોનો પણ ઉપચાર જરૂરી છે. જ્યારે આંતરડામાં કરમિયા પનપે છે, ત્યારે તેઓ શરીરના જરૂરી પોષક તત્વોને શોષી લે છે અને પાચનતંત્રને નબળું પાડી દે છે. આનાથી ગેસ, પેટ ફૂલવું, અપચો, મરોડ અને ભારેપણું જેવી સમસ્યાઓ થવા લાગે છે.
આ જ કારણ છે કે વારંવાર ગેસ બનવાની સમસ્યાને હળવાશથી લેવી જોઈએ નહીં, આ પેટમાં કરમિયા હોવાનું લક્ષણ હોઈ શકે છે. પેટમાં કરમિયા હોવા પર દર્દીને પેટના દુખાવાની સાથે સાથે ગેસ, બ્લોટિંગ, ભૂખ ઓછી લાગવી અને વજન ઘટવા જેવી સમસ્યાઓ થવા લાગે છે. આ સમસ્યાઓને લાંબા સમય સુધી નજરઅંદાજ કરવાથી મુશ્કેલી વધી શકે છે.
વારંવાર ગેસ થવો એ પેટમાં કરમિયાનો સંકેત
જો તમને વારંવાર ગેસ થઈ જાય છે તો આ પેટમાં કરમિયા હોવાનો સંકેત હોઈ શકે છે. જ્યારે પેરાસાઈટ્સ એટલે કે કરમિયા આંતરડામાં રહે છે, ત્યારે પાચન પ્રક્રિયાને અવરોધે છે. આનાથી ખોરાક યોગ્ય રીતે પચતો નથી, જેનાથી આંતરડામાં ગેસ બનવા લાગે છે અને પેટ ફૂલવાની ફરિયાદ થાય છે. ઘણા કિસ્સાઓમાં આ સમસ્યા સતત બનેલી રહે છે અને સામાન્ય ગેસની દવાઓથી પણ પૂરી રીતે મટતી નથી. આવું થવું એ પેટમાં કરમિયા હોવાનો સંકેત હોઈ શકે છે.
પેટમાં કરમિયા હોવાના લક્ષણો
પેટમાં કરમિયા હોય તો તેના લક્ષણો ધીરે ધીરે સામે આવે છે. ઘણીવાર આ લક્ષણો સામાન્ય પાચન સમસ્યા જેવા લાગે છે. સામાન્ય રીતે પેટમાં કરમિયા હોવાના નીચે મુજબના લક્ષણો હોય છે:
પેટમાં ગેસ અને સોજો
વારંવાર અથવા સતત પેટમાં દુખાવો
ભૂખ ઓછી લાગવી
કારણ વગર વજન ઘટવું
નબળાઈ અને થાક
બાળકોમાં ચિડિયાપણું અને ફોકસની કમી
પેટના કરમિયા કેટલા નુકસાનકારક
પેટમાં કરમિયા શરીરના કોઈપણ ભાગમાં પહોંચીને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે. કેટલાક કરમિયા લાલ રક્તકણોને પોતાનો ખોરાક બનાવે છે, જેનાથી વ્યક્તિ એનિમિયાનો શિકાર બની શકે છે. પેટના કરમિયા વ્યક્તિનો ખોરાક ખાઈ જાય છે, જેનાથી તેનું વજન ઝડપથી ઘટવા લાગે છે.
પેટમાં કરમિયા થવાના કારણો
પેટમાં કરમિયાથી બચવા માટે સૌથી પહેલા તેનું કારણ જાણવું જરૂરી છે:
દૂષિત પાણી પીવું: દૂષિત પાણીમાં પેરાસાઈટ્સના ઈંડા હોઈ શકે છે. આનું સેવન કરવાથી પેટમાં કરમિયાની સમસ્યા થઈ શકે છે.
હાથ ધોયા વગર ભોજન કરવું: ગંદા હાથના નખમાં રહેલી ગંદકીમાં કરમિયાના ઈંડા કે લાર્વા ચોંટેલા હોઈ શકે છે, જે ભોજન સાથે પેટમાં જાય છે.
શૌચ પછી હાથ ન ધોવા: આનાથી મળમાં રહેલા કરમિયાના સૂક્ષ્મ ઈંડા હાથ દ્વારા મોઢા સુધી પહોંચે છે અને આંતરડામાં ચેપ ફેલાવે છે.
ગંદકીમાં રહેવું અથવા ખુલ્લામાં શૌચ: જે લોકો સફાઈનું ધ્યાન નથી રાખતા, ફળ અને શાકભાજી ધોયા વગર વાપરે છે, તેમને આ સમસ્યા થવાની સંભાવના વધુ રહે છે.
બાળકોના પેટમાં કરમિયા કેમ થાય છે?
પેટમાં કરમિયાની સમસ્યા મોટે ભાગે બાળકોમાં જોવા મળે છે. તેનું કારણ એ છે કે બાળકો રમતી વખતે અવારનવાર ગંદકીના સંપર્કમાં આવે છે અને હાથ મોઢામાં નાખે છે. આનાથી હાથ દ્વારા સંક્રમણ પેટમાં જાય છે અને કરમિયાને પનપવાની તક મળી જાય છે.
પેટમાં કરમિયાથી બચાવ કેવી રીતે કરવો?
પેટમાં થતા કરમિયાથી બચવા માટે સાફ-સફાઈનું ધ્યાન રાખવું ખૂબ જરૂરી છે. આ માટે:
જમતા પહેલા અને શૌચ પછી હાથ જરૂર ધોવો.
હંમેશા સાફ અને ઉકાળેલું કે ફિલ્ટર કરેલું પાણી પીવો.
ફળ અને શાકભાજીને સારી રીતે ધોઈને જ ખાઓ.
બહારનો કાચો કે અસ્વચ્છ ખોરાક ખાવાનું ટાળો.
પેટમાં ગેસ હોય તો તેનું કારણ જાણો
જો પેટમાં કરમિયાની આશંકા હોય તો સૌથી પહેલા તમારી તપાસ કરાવો. ‘ડિવોર્મિંગ’ (Deworming) એટલે કે કરમિયા મારવાની દવાથી આનાથી બચાવ થાય છે, તેથી દર ૬ મહિને ડિવોર્મિંગ કરાવવું જોઈએ. બાળકો માટે ડિવોર્મિંગ અત્યંત જરૂરી છે.
