Major Dalpat Singh Haifa Hero: પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ ૨૫ ફેબ્રુઆરી ૨૦૨૬ના રોજ ઈઝરાયેલની સંસદ ‘નેસેટ’ (Knesset) માં આપેલા પોતાના ઐતિહાસિક સંબોધનમાં રાજસ્થાનના વીર સપૂત મેજર દલપત સિંહ શેખાવતનો ગર્વથી ઉલ્લેખ કર્યો. દલપત સિંહ બ્રિટિશ ભારતીય સેનાના અધિકારી હતા. પીએમ મોદીએ તેમને ભારત-ઈઝરાયેલના સહિયારા ઇતિહાસ અને બલિદાનનું પ્રતીક ગણાવ્યા. તેમણે કહ્યું કે વિશ્વ યુદ્ધ દરમિયાન હજારો ભારતીયોએ આ વિસ્તારમાં પોતાનો જીવ કુરબાન કર્યો હતો. આમાં આપણા મેજર ઠાકુર દલપત સિંહ હાઈફાના હીરો હતા. મેજર દલપત સિંહને ‘હાઈફાના નાયક’ માનવામાં આવે છે. તેમણે ઈઝરાયેલના હાઈફા શહેરને આઝાદ કરાવવામાં મોટી ભૂમિકા ભજવી હતી. આખરે ભારતના આ વીર કોણ હતા, જેમને ઈઝરાયેલમાં હીરો માનવામાં આવે છે? ચાલો જણાવીએ.
કોણ હતા મેજર દલપત સિંહ?
મેજર દલપત સિંહ રાજસ્થાનના પાલી જિલ્લાના નાના એવા ગામ દેવલીના રહેવાસી હતા. તેમનો જન્મ ૨૬ જાન્યુઆરી ૧૮૯૨ના રોજ થયો હતો. તેઓ રાવણા રાજપૂત શેખાવત પરિવાર સાથે સંબંધિત હતા. તે દિવસોમાં ભારત પર અંગ્રેજોનું શાસન હતું. દલપત સિંહ જોધપુરના મહારાજાની સેનામાં મેજર હતા. ત્યારબાદ વર્ષ ૧૯૧૦માં તેઓ બ્રિટિશ ભારતીય સેનામાં જોડાયા. બ્રિટિશ આર્મીમાં પણ તેઓ મેજરના પદ પર રહ્યા.
ઈઝરાયેલના હાઈફા શહેરને કરાવ્યું આઝાદ
પ્રથમ વિશ્વ યુદ્ધ દરમિયાન મેજર દલપત સિંહ બ્રિટિશ ભારતીય સેના તરફથી પોતાની ટુકડીનું નેતૃત્વ કરી રહ્યા હતા. ૨૩ સપ્ટેમ્બર ૧૯૧૮ના રોજ મેજર દલપત સિંહના નેતૃત્વમાં તેમની સૈન્ય ટુકડીએ ઈઝરાયેલના વ્યૂહાત્મક બંદર શહેર હાઈફાને તુર્ક અને જર્મન સેનાઓના કબજામાંથી મુક્ત કરાવ્યું હતું. તેમની ટુકડીમાં જોધપુરની સેના ‘જોધપુર લાન્સર્સ’ ના સૈનિકો હતા, જેઓ સાહસ માટે જાણીતા હતા. ભારતીય સૈનિકોએ આધુનિક તોપો અને મશીનગનનો સામનો માત્ર તલવારો અને ભાલાના દમ પર કર્યો હતો. આ યુદ્ધ ઇતિહાસના અંતિમ સફળ ઘોડેસવાર હુમલાઓમાંથી એક માનવામાં આવે છે. તેમણે વીરતા બતાવીને હાઈફા શહેરને આઝાદ કરાવી લીધું. પરંતુ માત્ર ૨૬ વર્ષની ઉંમરે આ યુદ્ધનું નેતૃત્વ કરતા તેમણે વીરગતિ પ્રાપ્ત કરી. આજે પણ ભારતીય સેના દર વર્ષે ૨૩ સપ્ટેમ્બરને ‘હાઈફા દિવસ’ તરીકે ઉજવે છે. ઈઝરાયેલની શાળાઓમાં પણ તેમની વીરતાની વાર્તા ભણાવવામાં આવે છે.
પીએમ મોદીએ ઈઝરાયેલની સંસદમાંથી કર્યા યાદ
પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ ઈઝરાયેલની સંસદમાંથી વીર મેજર દલપત સિંહને ગર્વથી યાદ કર્યા. પીએમ મોદીએ તેમને ભારત અને ઈઝરાયેલ વચ્ચે ‘લોહી અને બલિદાનથી લખાયેલા’ ઊંડા સંબંધોના પ્રતીક ગણાવ્યા. તેમણે પ્રથમ વિશ્વ યુદ્ધ દરમિયાન સપ્ટેમ્બર ૧૯૧૮માં થયેલા ‘હાઈફાના ઘોડેસવાર યુદ્ધ’ નો ઉલ્લેખ કર્યો. તેમણે જણાવ્યું કે કેવી રીતે મેજર દલપત સિંહના નેતૃત્વમાં ભારતીય સૈનિકોએ અદમ્ય સાહસ બતાવીને આ શહેરને આઝાદી અપાવી. પીએમએ ભારપૂર્વક કહ્યું કે આ ભૂમિ (ઈઝરાયેલ) સાથે ભારતનો સંબંધ માત્ર રાજદ્વારી નથી, પરંતુ આ સંબંધ પ્રથમ વિશ્વ યુદ્ધમાં પોતાના પ્રાણોની આહુતિ આપનારા ૪,૦૦૦ થી વધુ ભારતીય સૈનિકોના લોહીથી સિંચાયેલો છે.
દિલ્હીના તીન મૂર્તિ ચોક સાથે કનેક્શન
દિલ્હીના તીન મૂર્તિ ચોક સાથે પણ મેજર દલપત સિંહનું કનેક્શન છે. અહીં જે ત્રણ મૂર્તિ છે તેમાંથી એક જોધપુર લાન્સર્સની છે, જેનું નેતૃત્વ મેજર દલપત સિંહ કરી રહ્યા હતા. જોધપુર લાન્સર્સ ઉપરાંત અહીં મૈસૂર લાન્સર્સ અને હૈદરાબાદ લાન્સર્સના સૈનિકોનું પ્રતિનિધિત્વ કરતી પ્રતિમાઓ છે. પીએમ મોદીએ ઈઝરાયેલમાં દિલ્હીના ‘તીન મૂર્તિ ચોક’ નું નામ બદલીને ‘તીન મૂર્તિ હાઈફા ચોક’ કરવાનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો. તેમણે ઈઝરાયેલ દ્વારા આ ભારતીય સૈનિકોના સન્માનને જાળવી રાખવાની પ્રશંસા પણ કરી.

