PM Modi Delhi Protests: રાષ્ટ્રીય રાજધાની દિલ્હીમાં વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમાર વિરુદ્ધ થઈ રહેલાં વિરોધ પ્રદર્શનોને રોકવા માટે સુરક્ષા દળો દ્વારા પ્રદર્શનકારીઓ પર લાઠીચાર્જ, અટકાયત અને હેરાનગતિની ઘટનાઓ વચ્ચે વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી પહેલીવાર જાહેરમાં સામે આવ્યા હતા. તેમણે કહ્યું કે ભારત ‘લોકશાહીની જનની’ છે.
PM મોદીએ નવી દિલ્હીમાં બ્લૂમબર્ગ ન્યૂ ઇકોનોમી ફોરમ દરમિયાન લાંબું ભાષણ આપ્યું હતું. આ સંમેલન મંગળવારે (13 ઑક્ટોબર) શરૂ થયું હતું.
વિરોધના અવાજોને દબાવવા માટે પોલીસની કાર્યવાહી
આ પહેલાં, 10 ઑક્ટોબરથી દિલ્હી પોલીસ અને સુરક્ષા દળોએ અસંમતિના અવાજોને દબાવવામાં કોઈ કસર છોડી નહોતી. વિરોધ પ્રદર્શનની મંજૂરી આપવાનો ઇનકાર કરવા, મેટ્રો સ્ટેશન બંધ કરવા, યુવા અને વિદ્યાર્થી નેતાઓની અટકાયત કરવા, રેલવે સેવાઓ રોકવા અને વિવિધ સ્થળોએ અનેક સ્તરે બેરિકેડ લગાવવા જેવી કાર્યવાહી કરવામાં આવી હતી. સુપ્રીમ કોર્ટના નિર્દેશો છતાં વકીલો અને પત્રકારોની પણ અટકાયત કરવામાં આવી હતી.
આ કાર્યવાહીની વચ્ચે સોમવારે વિરોધ પક્ષો દ્વારા આયોજિત સંયુક્ત રેલી એકમાત્ર અપવાદ હતી.
આ પરિસ્થિતિમાં વડાપ્રધાનનું ભાષણ વિરોધાભાસની પરાકાષ્ઠા સમાન હતું. પોતાના સંબોધનમાં મોદીએ કહ્યું, ‘વાસ્તવિક સવાલ એ નથી કે સત્તા કોની પાસે છે. પરંતુ સવાલ એ છે કે એ સત્તાનો ઉપયોગ કેવી રીતે કરવામાં આવે છે.’ તેમનું આ નિવેદન પણ ભાષણ અને જમીની પરિસ્થિતિ વચ્ચેનો વિરોધાભાસ દર્શાવે છે.
SIR પ્રક્રિયા અને મતદાર યાદીમાંથી 13 કરોડ નામ દૂર થવાનો દાવો
આ વિરોધ પ્રદર્શનો મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમાર અને મતદાર યાદીઓની વિશેષ સઘન સમીક્ષા (SIR) પ્રક્રિયાની કથિત નિષ્ફળતાઓ સામે થઈ રહ્યાં છે. આ પ્રક્રિયાના પરિણામે 13 કરોડ લોકોનાં નામ મતદાર યાદીમાંથી દૂર થઈ ગયાં હોવાનો દાવો કરવામાં આવ્યો છે. પશ્ચિમ બંગાળ જેવાં રાજ્યોમાં તેની નાગરિકતા અને કલ્યાણકારી યોજનાઓ પર ગંભીર અસર પડી છે.
લોકશાહીની જનની અને સોશિયલ મીડિયા અંગે PM મોદીનું નિવેદન
એક તરફ લોકશાહી વિરોધ પ્રદર્શનોને દબાવવાની કાર્યવાહી થઈ રહી હતી, ત્યારે બીજી તરફ PM મોદીએ ભારતને લોકશાહીની જનની ગણાવ્યું હતું. તેમણે દેશમાં સોશિયલ મીડિયાના ઉપયોગનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો હતો. જોકે, તાજેતરનાં વિરોધ પ્રદર્શનો દરમિયાન મધ્ય દિલ્હીમાં ઇન્ટરનેટ સેવાઓ બંધ કરવામાં આવતી હોવાના અને અસ્થાયી ‘અટકાયત કેન્દ્રો’માં પણ ઇન્ટરનેટ બંધ કરવામાં આવતું હોવાના કિસ્સાઓ સામે આવ્યા છે. આ વિરોધ પ્રદર્શનોમાં જોડાવા અને તેમને સમર્થન આપવા માટેની અપીલો પણ સોશિયલ મીડિયા દ્વારા કરવામાં આવે છે.
મોદીએ પોતાના સંબોધનમાં કહ્યું, ‘જેમ તમે બધા જાણો છો, ભારત લોકશાહીની જનની છે. ભારતમાં 100થી વધુ ભાષાઓ, લગભગ 80,000 નોંધાયેલાં સમાચારપત્રો અને પ્રકાશનો તથા 1,000થી વધુ સેટેલાઇટ ટેલિવિઝન ચેનલો છે. એટલું જ નહીં, સોશિયલ મીડિયાના આ યુગમાં ભારતમાં યુટ્યુબના 50 કરોડથી વધુ અને ઇન્સ્ટાગ્રામના 50 કરોડથી વધુ વપરાશકર્તાઓ છે. આપણા દેશમાં લોકો વિવિધ મુદ્દાઓ પર ખુલ્લેઆમ ચર્ચા કરે છે અને નાગરિકો અલગ-અલગ વિચારો પર ચર્ચા કરે છે. વર્તમાન સમયમાં આ શક્ય બનાવવામાં ડિજિટલ શક્તિએ મહત્ત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી છે.’
ડિજિટલ પેમેન્ટ વ્યવસ્થાની પ્રશંસા અને UPIમાં ફેરફાર
PM મોદીએ આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રતિનિધિઓને ભારતની ડિજિટલ પેમેન્ટ વ્યવસ્થાનો અનુભવ લેવા માટે પણ પ્રોત્સાહિત કર્યા હતા. તેમણે કહ્યું કે રસ્તા પર સામાન વેચતા નાના વેપારીઓથી લઈને મોટા કાર શોરૂમ સુધી, વ્યવસાયના અલગ-અલગ સ્તરે આ વ્યવસ્થાનો ઉપયોગ થાય છે.
જોકે, મોદી સરકાર દ્વારા પ્રસ્તાવિત UPIમાં ફેરફારો 15 ઑક્ટોબરથી લાગુ થવાના છે. આ ફેરફારો હેઠળ વેપારીઓ પાસેથી ફી વસૂલવામાં આવશે. નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે આ પગલાથી વસ્તુઓ અને સેવાઓની કિંમતો વધી શકે છે, નાના વેપારીઓની આવક પર દબાણ વધી શકે છે અને સ્થાનિક બજારમાં માંગ નબળી પડી શકે છે.
