Speaker No Confidence Motion: લોકસભામાં આજે સોમવાર, 9 માર્ચના રોજ સ્પીકર ઓમ બિરલાને પદ પરથી હટાવવા માટે પ્રસ્તાવ લાવવાની વાત કહેવામાં આવી છે. આજે સદનમાં ચર્ચાનો મુખ્ય વિષય આ જ છે. સંસદીય બાબતોના મંત્રી કિરેન રિજિજૂએ તાજેતરમાં જણાવ્યું હતું કે ઓમ બિરલા વિરુદ્ધ પ્રસ્તાવ 9 માર્ચના રોજ સદનમાં લાવવામાં આવશે.
સ્પીકર વિરુદ્ધ નોટિસ કેવી રીતે મંજૂર થશે?
જો ચેરના બોલાવ્યા પછી સદનના 50 સભ્યો ઉભા થઈ જાય, તો નોટિસ મંજૂર માનવામાં આવશે. ત્યારબાદ પ્રસ્તાવ પર ચર્ચા થશે અને વોટિંગ થશે. પરંતુ જો 50 સભ્યો નોટિસના સમર્થનમાં ઉભા થતા નથી, તો પ્રસ્તાવ રજૂ કરી શકાતો નથી. સત્તામાં રહેલી ભાજપ અને વિપક્ષી પાર્ટી કોંગ્રેસ, બંનેએ પોતાના સાંસદોને વ્હીપ (Whip) જારી કર્યો છે કે જ્યારે આ મુદ્દો વિચારણા માટે આવે ત્યારે તેઓ સદનમાં હાજર રહે.
કેમ લાવવામાં આવી રહ્યો છે અવિશ્વાસ પ્રસ્તાવ?
કોંગ્રેસના ત્રણ સભ્યો મોહમ્મદ જાવેદ, કે સુરેશ અને મલ્લૂ રવિ લોકસભામાં આ નોટિસ રજૂ કરશે. સદનમાં આવેલા પ્રસ્તાવમાં સ્પીકરના તે વર્તન પર સવાલ ઉઠાવવામાં આવ્યો છે, જેમાં તેમણે વિપક્ષના નેતા અને અન્ય વિપક્ષી નેતાઓને બોલવા ન દીધા અને વિપક્ષની મહિલા સાંસદો પર આરોપ લગાવ્યા. આ પ્રસ્તાવમાં સાંસદોને આખા સત્ર માટે સસ્પેન્ડ કરવાનો પણ ઉલ્લેખ છે. વિપક્ષનો આરોપ છે કે તેમણે જનતાની ચિંતાના મુદ્દા ઉઠાવ્યા હતા.
કોંગ્રેસે એવો પણ આરોપ લગાવ્યો કે સ્પીકરે પૂર્વ વડાપ્રધાન વિરુદ્ધ સંપૂર્ણપણે વાંધાજનક અને અપમાનજનક ટિપ્પણી કરનારા સત્તાધારી પક્ષના સભ્યોને ઠપકો આપ્યો નથી. પ્રસ્તાવિત પ્રસ્તાવમાં એવો પણ આરોપ લગાવવામાં આવ્યો છે કે, ‘ઓમ બિરલા તમામ વિવાદાસ્પદ મામલાઓ પર સત્તાધારી પક્ષનો પક્ષ ખુલ્લેઆમ રાખે છે અને તેમના આ તમામ કાર્યો આ સદનનું કામ યોગ્ય રીતે ચલાવવા માટે અને લોકોની ચિંતા તથા ફરિયાદોને અસરકારક રીતે સામે લાવવા માટે એક ગંભીર ખતરો છે અને તેથી પ્રસ્તાવ મૂકવામાં આવ્યો કે તેમને તેમના પદ પરથી હટાવી દેવામાં આવે.’
ઓમ બિરલા સદનમાં રહેશે?
બંધારણ આ મામલે ઓમ બિરલાને સદનમાં હાજર રહેવાની પરવાનગી આપે છે. તેઓ પોતાનો બચાવ કરી શકે છે અને પ્રસ્તાવ પર વોટ કરી શકે છે, પરંતુ જ્યારે મામલા પર ચર્ચા થઈ રહી હોય ત્યારે કાર્યવાહીનું અધ્યક્ષપદ સંભાળી શકતા નથી. અન્ય સભ્યોની જેમ ઓમ બિરલા પાસે ડિવિઝન નંબર નથી, તેથી જો પ્રસ્તાવ વોટિંગ માટે આવે છે તો તેઓ ઓટોમેટેડ વોટિંગ સિસ્ટમનો ઉપયોગ કરી શકશે નહીં. તેમણે પોતાનો વોટ રજિસ્ટર કરવા માટે એક કાપલીનો ઉપયોગ કરવો પડશે.
સંખ્યા બળ સરકારના પક્ષમાં છે, જેના કારણે એ લગભગ નક્કી છે કે આ અવિશ્વાસ પ્રસ્તાવ પાડી શકાય છે.
