Refurbished Smartphone Market: ભારતમાં નવા સ્માર્ટફોનનું વેચાણ સતત ઘટી રહ્યું છે. જોકે, નવા સ્માર્ટફોનના માર્કેટમાં ભલે ઘટાડો આવી રહ્યો હોય, પરંતુ રિફર્બિશ્ડ સ્માર્ટફોનનું માર્કેટ ઝડપથી વધી રહ્યું છે. આ દર્શાવે છે કે હેન્ડસેટની વધતી કિંમતો વચ્ચે ગ્રાહકોની ખરીદી કરવાની રીતમાં ઝડપથી ફેરફાર આવી રહ્યો છે. કાઉન્ટરપૉઇન્ટ રિસર્ચના ગ્લોબલ પ્રી-ઓન્ડ સ્માર્ટફોન માર્કેટ રિપોર્ટ અનુસાર, 2026ના પ્રથમ છ મહિનામાં રિફર્બિશ્ડ સ્માર્ટફોનના વેચાણમાં વાર્ષિક ધોરણે 13%નો વધારો થયો છે, જ્યારે નવા સ્માર્ટફોનના વેચાણમાં લગભગ 11%નો ઘટાડો થયો છે.
રિફર્બિશ્ડ સ્માર્ટફોન શા માટે વેચાઈ રહ્યા છે
કાઉન્ટરપૉઇન્ટના રિપોર્ટને જોતા લાગી રહ્યું છે કે લોકો રિફર્બિશ્ડ સ્માર્ટફોન તરફ આકર્ષાઈ રહ્યા છે. જણાવી દઈએ કે રિફર્બિશ્ડ સ્માર્ટફોન (Refurbished Smartphone) એવા ઉપયોગમાં લેવાયેલા અથવા સેકન્ડ-હેન્ડ ફોન હોય છે, જેને કોઈ ગ્રાહક કોઈ કારણસર કંપની અથવા સેલરને પરત કરી દે છે અથવા વેચી દે છે. ત્યારબાદ કંપની અથવા સર્ટિફાઇડ સેલર્સ તે ફોનની સંપૂર્ણ તપાસ કરે છે, તેની ખામી દૂર કરે છે અને તેને ફરીથી નવા જેવો બનાવીને ઓછી કિંમતે વેચે છે.
રિફર્બિશ્ડ સ્માર્ટફોનમાં વધારો અને નવા ફોનના વેચાણમાં ઘટાડા વચ્ચેનો તફાવત એટલા માટે આવ્યો છે, કારણ કે કમ્પોનન્ટ ખાસ કરીને મેમરીની વધતી કિંમતોને કારણે નવા સ્માર્ટફોન અગાઉની સરખામણીમાં વધુ કિંમતે લોન્ચ થઈ રહ્યા છે અને જૂના ફોનની કિંમત પણ વધી રહી છે. તેનાથી કિંમતને લઈને સાવચેત રહેતા ગ્રાહકો માટે જૂના પ્રીમિયમ ડિવાઇસ વધુ આકર્ષક બની રહ્યા છે.
એન્ટ્રી અને મિડ-રેન્જ સેગમેન્ટમાં મોટો ફેરફાર
- આ ફેરફાર ખાસ કરીને એન્ટ્રી અને મિડ-રેન્જ સેગમેન્ટમાં સ્પષ્ટ જોવા મળી રહ્યો છે. અહીં વધુ કિંમતોને કારણે ગ્રાહકો ઓછી કિંમતે વધુ સારા સ્પેસિફિકેશન ધરાવતા રિફર્બિશ્ડ પ્રીમિયમ સ્માર્ટફોન ખરીદવા પર વિચાર કરી રહ્યા છે.
- કાઉન્ટરપૉઇન્ટના સિનિયર એનાલિસ્ટ પ્રાચીર સિંહનું કહેવું છે કે મેમરીની વધતી કિંમતો ગ્રાહકો માટે વેલ્યૂ ઇક્વેશન એટલે કે કિંમત અને ફાયદાનું ગણિત બદલી રહી છે.
- તેમણે એ પણ કહ્યું કે જેમ-જેમ નવા સ્માર્ટફોનની કિંમતો વધી રહી છે, તેમ લોકો માટે રિફર્બિશ્ડ ડિવાઇસ પ્રીમિયમ સ્પેસિફિકેશન મેળવવાનો સસ્તો માર્ગ બની રહ્યા છે. સાથે જ, EMI અને ફાઇનાન્સિંગ ઑપ્શનથી આવા ડિવાઇસ વધુ ગ્રાહકોની પહોંચમાં આવી રહ્યા છે.
લોકલ દુકાનદાર પાસેથી ખરીદી રહ્યા છે વધુ ફોન
માર્કેટ ભલે વધી રહ્યું હોય, પરંતુ ભારતમાં રિફર્બિશ્ડ ફોનનો બિઝનેસ હજુ પણ મોટાભાગે લોકલ દુકાનો અને સેકન્ડ-હેન્ડ ડીલરોના ભરોસે જ ચાલી રહ્યો છે. માત્ર 20% રિફર્બિશ્ડ ફોન Amazon, Flipkart અથવા Cashify જેવી સર્ટિફાઇડ કંપનીઓ પાસેથી વેચાય છે, જ્યારે બાકીના 80% માર્કેટમાં હજુ પણ લોકલ સેકન્ડ-હેન્ડ દુકાનદારોનો જ હિસ્સો છે.
સૌથી વધુ વેચાયો iPhone 13
H1 2026માં ભારતના રિફર્બિશ્ડ સ્માર્ટફોન માર્કેટમાં Samsungનો હિસ્સો 30% હતો અને ત્યારબાદ 23% હિસ્સા સાથે Apple બીજા નંબરે હતું. કાઉન્ટરપૉઇન્ટે જણાવ્યું કે iPhone 13 પસંદગીના રિફર્બિશ્ડ મોડલ્સમાંથી એક હતો, જે જૂના પ્રીમિયમ ડિવાઇસની સતત માંગ દર્શાવે છે.
