આજકાલ કોનો ભરોસો કરવો અને કોનો નહીં ? મિત્ર હોય તે પણ પીઠમાં ખંજર ઘોંપી શકે છે.કોણ દોસ્ત અને કોણ દુશ્મન ? તે પારખવું મુશ્કેલ છે.ઈઝરાયેલને આપણે વર્ષોથી ખુબ જ નજદીકી મિત્ર માનતા આવ્યા છીએ.પરંતુ પ્રાપ્ત કેટલાક અહેવાલ અનુસાર, હાલમાં જ જેને ખાસ મિત્ર માણીયે છીએ તેવા ઇઝરાયેલે જ ખેલ પાડવા પ્રયાસ કર્યો હતો.ત્યારે આ અંગે થોડી માંડીને વાત કરીયે તો, આજે લોકસભાની ચૂંટણીના 7માં ફેઝનું મતદાન ચાલી રહ્યું છે.જે દરમિયાન , ChatGPT નિર્માતા OpenAIએ એક મોટો અને સનસનાટીભર્યો દાવો કર્યો છે. તેમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે AI દ્વારા ભારતની લોકસભા ચૂંટણીને પ્રભાવિત કરવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો હતો. તેની જાણ થતાં જ કાર્યવાહી કરવામાં આવી હતી અને 24 કલાકમાં તેને નિષ્ફળ બનાવી દેવામાં આવી હતી.ઓપનએઆઈએ પોતાના રિપોર્ટમાં કહ્યું છે કે ઈઝરાયેલની એક કંપનીએ ગાઝા મુદ્દા તેમજ ભારતમાં ચૂંટણીઓ પર કેટલીક સામગ્રી તૈયાર કરી હતી. આ કંપનીનું નામ STOIC છે, જે એક રાજકીય અભિયાન મેનેજમેન્ટ ફર્મ છે. મે મહિનામાં, STOIC એ ભારતીય ચૂંટણીઓ સંબંધિત આવી ટિપ્પણીઓનું આયોજન કરવાનું શરૂ કર્યું, જે ભાજપને નિશાન બનાવી શકે. તેમણે કોંગ્રેસને ફાયદો થાય તેવી ટિપ્પણીઓ પણ લખી હતી.
‘તે 24 કલાકથી ઓછા સમયમાં નિયંત્રિત કરવામાં આવ્યું હતું’
રિપોર્ટ અનુસાર, અમને તેની જાણકારી મળતા જ અમે 24 કલાકથી ઓછા સમયમાં તેને કંટ્રોલ કરી લીધો. ઓપનએઆઈનું કહેવું છે કે તેણે ઈઝરાયેલથી ઓપરેટ થતા કેટલાક એકાઉન્ટ પર પણ પ્રતિબંધ લગાવી દીધો છે. આ એકાઉન્ટ્સ સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ તેમજ YouTube માટે સામગ્રી બનાવતા હતા. મે મહિનાની શરૂઆતમાં અંગ્રેજી કન્ટેન્ટ દ્વારા ભારતના લોકોને ટાર્ગેટ કરવાનું શરૂ કરવામાં આવ્યું હતું. અગાઉ કેનેડા, અમેરિકા અને ઈઝરાયેલમાં અંગ્રેજી અને હિબ્રુ ભાષાના માધ્યમથી લોકોને નિશાન બનાવવામાં આવતા હતા.
લોકસભા ચૂંટણીમાં છેલ્લા તબક્કાના મતદાન પહેલા ChatGPTના નિર્માતા ‘OpenAI’એ મોટો દાવો કર્યો છે. તેમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે તેણે ભારતીય ચૂંટણીઓ પર કેન્દ્રિત ગુપ્ત ઓપરેશનમાં AIના ભ્રામક ઉપયોગને રોકવા માટે 24 કલાકની અંદર કાર્યવાહી કરી હતી. જેના કારણે તેનો ઉપયોગ કરતા લોકોની સંખ્યામાં ખાસ વધારો થયો નથી. તેની વેબસાઈટ પરના એક અહેવાલમાં, OpenAIએ જણાવ્યું હતું કે, STOIC, ઇઝરાયેલમાં રાજકીય પ્રચાર પ્રબંધન પેઢી, ગાઝા સંઘર્ષ તેમજ ભારતીય ચૂંટણીઓ પર કેટલીક સામગ્રી તૈયાર કરે છે.
લોકસભા ચૂંટણીને લઈને દેશમાં રાજકીય તાપમાન પહેલેથી જ ઉંચુ છે. આ દરમિયાન, ChatGPT, ‘OpenAI’ના નિર્માતાએ એક મોટો ખુલાસો કર્યો છે, જેના કારણે રાજકીય ગરમાવો વધુ વધે તેવી શક્યતા છે. તે દાવો કરે છે કે તેણે ભારતીય ચૂંટણીઓ પર કેન્દ્રિત અપ્રગટ ઝુંબેશમાં AIના ભ્રામક ઉપયોગને રોકવા માટે 24 કલાકની અંદર કાર્યવાહી કરી હતી. આવી સ્થિતિમાં, તેનો ઉપયોગ કરનારા લોકોની સંખ્યામાં કોઈ નોંધપાત્ર વધારો થયો નથી, ‘ઓપનએઆઈ’ એ તેની વેબસાઈટ પરના એક અહેવાલમાં જણાવ્યું હતું કે ઈઝરાયેલની રાજકીય અભિયાન મેનેજમેન્ટ ફર્મ ‘STOIC’ એ ગાઝા સંઘર્ષ પર પણ કેટલીક સામગ્રી પ્રકાશિત કરી હતી. જેમ ભારતીય ચૂંટણીઓ તૈયાર છે. ‘મે મહિનામાં, નેટવર્કે શાસક ભાજપની ટીકા અને વિપક્ષ કોંગ્રેસ પાર્ટીના વખાણ સહિત ભારત પર કેન્દ્રિત કોમેન્ટ્રીનું નિર્માણ કરવાનું શરૂ કર્યું હતું.’ “અમે મે મહિનામાં ભારતીય ચૂંટણીઓ શરૂ થયાના 24 કલાક કરતાં પણ ઓછા સમયમાં તેની સાથે સંબંધિત કેટલીક પ્રવૃત્તિઓને વિક્ષેપિત કરી હતી,” અહેવાલમાં જણાવાયું હતું.
‘OpenAI’એ શું પગલાં લીધાં?
ઓપનએઆઈએ જણાવ્યું હતું કે તેણે ઇઝરાયેલ દ્વારા સંચાલિત એકાઉન્ટ્સના જૂથ પર પ્રતિબંધ મૂક્યો છે જેનો ઉપયોગ Xx, Facebook, Instagram, અન્ય વેબસાઇટ્સ અને YouTube પર ફેલાયેલા પ્રભાવ અભિયાન માટે સામગ્રી બનાવવા અને સંપાદિત કરવા માટે કરવામાં આવતો હતો. “આ ઝુંબેશ દ્વારા, કેનેડા, યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ અને ઇઝરાયેલમાં લોકોને અંગ્રેજી અને હિબ્રુ ભાષામાં સામગ્રી દ્વારા નિશાન બનાવવામાં આવ્યા હતા,” તે જણાવે છે. મેની શરૂઆતમાં, તેણે અંગ્રેજી ભાષાની સામગ્રી દ્વારા ભારતમાં લોકોને લક્ષ્ય બનાવવાનું શરૂ કર્યું.’ આમાં વિગતવાર કંઈપણ જણાવવામાં આવ્યું નથી.
ભારત સરકારની પ્રતિક્રિયા શું છે?
અહેવાલનો જવાબ આપતાં, ઈલેક્ટ્રોનિક્સ અને ટેકનોલોજી રાજ્ય મંત્રી રાજીવ ચંદ્રશેખરે કહ્યું, ‘તે સ્પષ્ટપણે સ્પષ્ટ છે કે અમુક ભારતીય રાજકીય પક્ષો દ્વારા અથવા તેના વતી ચલાવવામાં આવતી ઝુંબેશ, ખોટી માહિતી અને વિદેશી હસ્તક્ષેપનું લક્ષ્ય ભાજપ હતું અને છે.’ તેમણે કહ્યું, ‘આ આપણા લોકતંત્ર માટે મોટો ખતરો છે. તે સ્પષ્ટ છે કે ભારતમાં અને બહારના નિહિત હિત આને પ્રોત્સાહન આપી રહ્યા છે અને તેની સંપૂર્ણ તપાસ અને પર્દાફાશ કરવાની જરૂર છે. આ સમયે મારો અભિપ્રાય એ છે કે આ પ્લેટફોર્મ્સ આને ખૂબ પહેલા રિલીઝ કરી શક્યા હોત. OpenAI એ કહ્યું કે તે સુરક્ષિત અને વ્યાપક રીતે ફાયદાકારક AI વિકસાવવા માટે પ્રતિબદ્ધ છે. તેણે કહ્યું કે તે દુરુપયોગને અટકાવતી નીતિઓ લાગુ કરવા અને AI ની મદદથી બનાવવામાં આવેલી સામગ્રી વિશે પારદર્શિતા લાવવા માટે પ્રતિબદ્ધ છે.
