Premature Aging Lifestyle Habits: એજિંગ એક નોર્મલ બાયોલોજીકલ પ્રોસેસ છે, જે સતત થતી રહે છે. પરંતુ આપણી રોજની આદતો આ પ્રક્રિયા પર ઘણી અસર પાડે છે. કેટલીક અનહેલ્ધી પસંદગી એજિંગ પ્રોસેસની સ્પીડ તેજ કરી દે છે. સેડેન્ટ્રી લાઈફસ્ટાઈલથી લઈને ખરાબ સ્લીપ પેટર્ન જેવી 7 ડેઈલી હેબિટ શરીરમાં સેલ્યુલર ડેમેજ, ઇન્ફ્લેમેશન અને ક્રોનિક ડિસીઝનું રિસ્ક વધારી દે છે. હેલ્ધી એજિંગ અને લાંબા સમય સુધી સ્વસ્થ રહેવા માટે આ આદતોને ઓળખીને બંધ કરવી જરૂરી છે.
1. સેડેન્ટ્રી લાઈફસ્ટાઈલ
ફિઝિકલી ઇનએક્ટિવ રહેવું એ જલ્દી વૃદ્ધાવસ્થા અનુભવવાનું મુખ્ય કારણ છે. પૂરતી શારીરિક પ્રવૃત્તિ ન કરવાથી મસલ્સ માસ ઓછો થવા લાગે છે, મેટાબોલિઝમ ધીમું થઈ જાય છે, બ્લડ સર્ક્યુલેશન ખરાબ થાય છે અને ફેટ વધવા લાગે છે. આના કારણે હૃદયની બીમારી, સાંધાની સમસ્યાઓ અને મેટાબોલિક પ્રોબ્લેમ્સ વધે છે.
શું કરવું – દરરોજ 30 થી 45 મિનિટની ફિઝિકલ એક્ટિવિટી કરવાનું ટાર્ગેટ રાખો. એરોબિક એક્સરસાઇઝ અને સ્ટ્રેન્થ ટ્રેનિંગનું સાચું મિશ્રણ ફોલો કરવાથી મસલ્સ માસ, બોન ડેન્સિટી અને સમગ્ર સ્વાસ્થ્ય સુધારવામાં મદદ મળે છે.
2. ખરાબ સ્લીપ પેટર્ન
પોતાને રિપેર અને રિસ્ટોર કરવા માટે શરીરને ઊંઘની જરૂર હોય છે. લાંબા સમય સુધી પૂરતી ઊંઘ ન લેવાથી હોર્મોનનું બેલેન્સ બગડી જાય છે, મેટાબોલિઝમ પ્રભાવિત થાય છે અને ઇમ્યુન સિસ્ટમમાં નબળાઈ આવે છે. પૂરતું ન ઊંઘવાની આદતથી ધીમે ધીમે હાઈ બ્લડ પ્રેશર, મોટાપો, ડાયાબિટીસ અને યાદશક્તિને લગતી તકલીફો શરૂ થઈ જાય છે. સ્લીપ પેટર્ન ખરાબ થવાથી ડલ સ્કીન અને થાક જેવા એજિંગના લક્ષણો વધવા લાગે છે.
શું કરવું – એક ફિક્સ સ્લીપ શિડ્યુલને રેગ્યુલર ફોલો કરો. દરરોજ 7 થી 8 કલાકની સતત અને ઊંડી ઊંઘ લો. ઊંઘતા પહેલા સ્ક્રીન ડિવાઈસ અને સ્ટિમ્યુલેન્ટ દૂર કરી દો.
3. ખાવાની અનહેલ્ધી પસંદગી
પ્રોસેસ્ડ ફૂડ્સ, રિફાઈન્ડ સુગર અને અનહેલ્ધી ફેટ્સથી ભરેલી ડાયટ લેવા પર શરીરમાં ઓક્સિડેટીવ સ્ટ્રેસ અને ક્રોનિક ઇન્ફ્લેમેશન બને છે. બંને સ્થિતિમાં સેલ્સને નુકસાન પહોંચે છે, જેનાથી એજિંગ તેજ થાય છે. પોષણ ખરાબ હોવાથી ગટ હેલ્થ પર પણ ખરાબ અસર પડે છે, એનર્જી લેવલમાં ઘટાડો આવે છે અને જીવનશૈલી સાથે જોડાયેલી બીમારીઓનું જોખમ વધે છે.
શું કરવું – તાજા ફળો, શાકભાજી, આખા અનાજ, લીન પ્રોટીન અને હેલ્ધી ફેટ્સથી ભરેલી બેલેન્સ્ડ ડાયટ લો. ખાવામાં એન્ટીઓક્સિડન્ટ્સથી ભરપૂર ફૂડ લો, જે સેલ્યુલર ડેમેજથી બચાવવામાં મદદ કરે છે.
4. ક્રોનિક સ્ટ્રેસ
હંમેશા તણાવમાં રહેવાથી કોર્ટિસોલ લેવલ વધે છે, જેના કારણે શરીરનો દરેક હિસ્સો, દરેક અંગ ડેમેજ થાય છે. ક્રોનિક સ્ટ્રેસને કારણે હાઈ બ્લડ પ્રેશર, ખરાબ ઊંઘ, નબળી ઇમ્યુનિટી અને માનસિક સમસ્યાઓનું જોખમ વધે છે. વધુ લાંબા સમય સુધી તણાવમાં રહેવાથી બાયોલોજીકલ એજિંગની સ્પીડ તેજ થાય છે અને હાર્ટ ડિસીઝનું જોખમ પણ રહે છે.
શું કરવું – મેડિટેશન, ડીપ બ્રીધિંગ, રેગ્યુલર એક્સરસાઇઝ અને વોકિંગ તથા સંગીત સાંભળવા જેવી સરળ રીતો અપનાવો, જે સ્ટ્રેસને મેનેજ કરવામાં મદદ કરે છે.
5. સ્મોકિંગ અને આલ્કોહોલનું અત્યંત સેવન
સ્મોકિંગ કરવા પર શરીરમાં ખતરનાક ટોક્સિન ઘૂસે છે, જે લોહીની નળીઓ અને ઓક્સિજન સપ્લાયને બગાડે છે. આના કારણે શરીરની અંદર અને બહારની એજિંગ તેજ થાય છે. સ્મોકિંગથી લંગ ડિસીઝ, હાર્ટ ડિસીઝ અને કેન્સરનું જોખમ રહે છે. બીજી તરફ, દારૂનું બહુ વધારે સેવન કરવાથી લીવર હેલ્થ ખરાબ થાય છે. આ ઉપરાંત મેટાબોલિઝમ ખોરવાય છે અને પોષણની ઉણપ વધે છે.
શું કરવું – કોઈપણ સ્વરૂપમાં તમાકુનું સેવન ન કરો અને આલ્કોહોલ ઇનટેકને લિમિટ કરો. આ આદતો છોડવા માટે મેડિકલ પ્રોફેશનલની મદદ લો.
6. ખરાબ હાઈડ્રેશન
સેલ્સના ફંક્શન, બ્લડ સર્ક્યુલેશન અને ડિટોક્સિફિકેશન માટે પાણી પીવું ખૂબ જ જરૂરી છે. ક્રોનિક ડીહાઈડ્રેશનને કારણે થાક, ફોકસમાં ઉણપ, કિડની પર વધુ પડતો તણાવ, બેજાન અને સૂકી ત્વચા થઈ શકે છે. આના કારણે પાચન પણ ખરાબ થાય છે અને એનર્જી રહેતી નથી.
શું કરવું – દિવસભરમાં પૂરતી માત્રામાં પાણી પીવો. પાણીની જરૂરી માત્રા તમારા આસપાસના વાતાવરણ, એક્ટિવિટી લેવલ અને શરીરના સ્વાસ્થ્ય પર નિર્ભર કરે છે.
7. હેલ્થ ચેકઅપની જરૂરિયાત ઇગ્નોર કરવી
ઉંમર વધવા પર થતી મોટાભાગની બીમારીઓ ધીમે ધીમે વિકસે છે. આનો મોડો ખ્યાલ આવવા પર ઈલાજ મુશ્કેલ થઈ જાય છે. રેગ્યુલર સ્ક્રીનિંગ અને હેલ્થ ચેકઅપની મદદથી હાઈ બીપી, ડાયાબિટીસ, હાઈ કોલેસ્ટ્રોલ જેવી મોટાભાગની બીમારીઓને શરૂઆતમાં જ પકડી શકાય છે.
શું કરવું – રેગ્યુલર હેલ્થ ચેકઅપ કરાવો અને ડોક્ટર દ્વારા આપવામાં આવેલી સલાહ ફોલો કરો. આ કામ તે લોકોએ જરૂર કરવું જોઈએ, જેમના ઘરમાં પહેલાથી કોઈને ક્રોનિક ડિસીઝ છે.
તમે ઉંમરને વધતી રોકી શકતા નથી, પરંતુ અનહેલ્ધી અને સમય પહેલા થતી એજિંગને જરૂર રોકી શકાય છે. આ અનહેલ્ધી આદતો છોડવા જેવા નાના-નાના ફેરફારોની મદદથી લાઈફની ક્વોલિટી બહેતર બનાવી શકાય છે. ક્રોનિક બીમારીઓનું જોખમ ઓછું થાય છે અને જીવનને લાંબુ બનાવી શકાય છે.
