Medical college seats: કેન્દ્ર સરકારે હાલમાં જ જાણકારી આપી છે કે શૈક્ષણિક વર્ષ 2025-26 માં દેશમાં MBBS (એમબીબીએસ) અને મેડિકલ PG (પીજી) ની સીટોની કુલ સંખ્યા કેટલી છે. સ્વાસ્થ્ય અને પરિવાર કલ્યાણ મંત્રાલયમાં રાજ્ય મંત્રી અનુપ્રિયા પટેલ એ લોકસભામાં જણાવ્યું કે આ વર્ષે દેશમાં કુલ 1,28,875 MBBS (એમબીબીએસ) સીટો છે, જેમાંની 65,193 સરકારી અને 63,682 પ્રાઇવેટ કોલેજોની છે. ચાર રાઉન્ડની ઓલ ઇન્ડિયા કાઉન્સેલિંગ પછી પણ 72 સીટો ખાલી રહી ગઈ છે. આમાં 26 સરકારી અને 46 ડીમ્ડ યુનિવર્સિટીની સીટો સામેલ છે.
મેડિકલ PG (પીજી) માં કુલ 80,291 સીટો છે, જેમાં 17,707 DNB (ડીએનબી), DRNB (ડીઆરએનબી), FNB (એફએનબી) અને પોસ્ટ એમબીબીએસ ડિપ્લોમા સીટો પણ સામેલ છે. આ જાણકારી રાજ્ય મંત્રીએ સાંસદ ભાઉસાહેબ રાજારામ વાકચૌરેના સવાલોના જવાબમાં આપી. વાકચૌરેએ પૂછ્યું હતું કે દેશમાં સરકારી અને બિન-સરકારી મેડિકલ કોલેજોમાં વિવિધ અભ્યાસક્રમો માટે કુલ સીટો કેટલી છે, અત્યાર સુધી કેટલા આવેદન આવ્યા છે, કેટલી સીટો ખાલી છે અને તેમને ભરવા માટે સરકારે શું પગલાં લીધાં છે.
રાજ્યવાર MBBS સીટો
આંધ્ર પ્રદેશ માં 3,415 સરકારી અને 3,800 પ્રાઇવેટ સીટો છે.
આસામ માં 1,975 સરકારી સીટો છે અને કોઈ પ્રાઇવેટ સીટ નથી.
બિહાર માં 1,645 સરકારી અને 1,900 પ્રાઇવેટ સીટો છે.
દિલ્હી માં 1,296 સરકારી અને 100 પ્રાઇવેટ સીટો છે.
તમિલનાડુ માં 5,250 સરકારી અને 7,800 પ્રાઇવેટ સીટો છે, જ્યારે ઉત્તર પ્રદેશ માં 5,925 સરકારી અને 7,500 પ્રાઇવેટ સીટો ઉપલબ્ધ છે.
અન્ય રાજ્યો માં પણ સરકારી અને પ્રાઇવેટ મેડિકલ કોલેજોની સીટોનું વિતરણ અલગ-અલગ છે.
કુલ મળીને 65,193 સરકારી અને 63,682 પ્રાઇવેટ સીટો છે. આ આંકડાઓથી એ સ્પષ્ટ છે કે દેશમાં મેડિકલ શિક્ષણનું ક્ષેત્ર ઝડપથી વધી રહ્યું છે, પણ કેટલાક રાજ્યોમાં હજી પણ ઘણી સીટો ખાલી છે.
આગામી વર્ષોમાં પ્રવેશ પરીક્ષાઓમાં ફેરફારની તૈયારી
કોચિંગ સંસ્થાઓ પર નિર્ભરતા ઓછી કરવા અને ડમી શાળાઓની સમસ્યા ખતમ કરવા માટે કેન્દ્ર સરકાર મોટા ફેરફારો પર વિચાર કરી રહી છે. શિક્ષણ મંત્રાલયની સમિતિ એ સૂચન આપ્યા છે કે JEE Main (જેઈઈ મેઇન), NEET (નીટ) અને CUET (સીયુઈટી) જેવી પ્રવેશ પરીક્ષાઓ ધોરણ 11માં જ કરાવી શકાય છે. આ પહેલનો હેતુ વિદ્યાર્થીઓ પર આવતા શૈક્ષણિક દબાણને ઓછું કરવાનો છે.
સમિતિએ એ પણ વિચાર કર્યો છે કે કોચિંગનો અભ્યાસ 2-3 કલાક સુધી સીમિત કરવામાં આવે અને બોર્ડ પરીક્ષાના માર્ક્સ (અંક) પ્રવેશ પરીક્ષાના પરિણામો સાથે જોડવામાં આવે. આ રીતે ન માત્ર વિદ્યાર્થીઓ પર માનસિક દબાણ ઓછું થશે, પણ ક્લાસરુમ લર્નિંગ પણ મજબૂત થશે.
સમિતિએ રાષ્ટ્રીય શિક્ષણ નીતિ 2020 અનુસાર વર્ષમાં બે વાર પ્રવેશ પરીક્ષા કરાવવા પર પણ ચર્ચા કરી. એટલે કે એપ્રિલ અને નવેમ્બરમાં એન્ટ્રન્સ એક્ઝામ. આ ઉપરાંત, એક હાઇબ્રિડ એસેસમેન્ટ મોડેલ પર પણ વિચાર થઈ રહ્યો છે, જેમાં બોર્ડ પરીક્ષાના માર્ક્સ અને એપ્ટિટ્યુડ ટેસ્ટ (યોગ્યતા કસોટી) બંનેને વેઇટેજ આપવામાં આવશે. આનાથી એ સુનિશ્ચિત થશે કે વિદ્યાર્થીઓ માત્ર કોચિંગ પર નિર્ભર ન હોય અને તેમના ક્લાસરુમના ભણતરનું મૂલ્યાંકન પણ થાય.
