મદાવાદ | બિઝનેસ ડેસ્ક | 25 મે 2026
Gujarat Electricity Price Hike: ગરમીથી લોકો ત્રસ્ત છે, હવે લાઇટ બિલથી પણ ત્રાહિમામ પોકારી ઉઠશે. ગુજરાત ઇલેક્ટ્રિસિટી રેગ્યુલેટરી કમિશન GERC એ 2026-27 માટે નવા વીજ દર જાહેર કરવાની તૈયારી કરી છે. સૂત્રો કહે છે – *ઘરેલુ વીજળી 15-20% મોંઘી થશે*. એટલે ₹2000 નું બિલ હવે ₹2300-2400 આવશે.
1. ભાવ વધારો કેમ? 4*કારણ 1: કોલસો મોંઘો
ગુજરાતની 70% વીજળી કોલસા આધારિત થર્મલ પાવર પ્લાન્ટથી બને છે. ઇન્ડોનેશિયા-ઓસ્ટ્રેલિયાથી આવતા કોલસાનો ભાવ છેલ્લા 1 વર્ષમાં 40% વધ્યો. યુક્રેન-રશિયા યુદ્ધ અને ચીનની ડિમાન્ડને લીધે ઇન્ટરનેશનલ રેટ $120/ટન થી $165/ટન થયા.
કારણ 2: ગરમીનો પીક ડિમાન્ડ
મે 2026 માં ગુજરાતનો વીજ ડિમાન્ડ 24,500 મેગાવોટ પાર ગયો – ઓલ ટાઇમ હાઈ. AC, કુલર, પંખા ફૂલ સ્પીડ. ડિમાન્ડ વધે એટલે GUVNL ને ખાનગી કંપની પાસેથી ₹12/યુનિટ ના ભાવે વીજળી ખરીદવી પડે. એનો બોજો તમારા બિલમાં.
કારણ 3: સોલર-વિન્ડની ‘સરપ્લસ’ ખતમ
ચોમાસામાં સોલર-વિન્ડ જનરેશન ઘટે. મે-જૂનમાં રિન્યુએબલ એનર્જી 30% થી ઘટી 12% થઈ. એટલે મોંઘી થર્મલ વીજળી પર આધાર વધ્યો.
*કારણ 4: ડિસ્કોમની ખોટ*
UGVCL, MGVCL, DGVCL, PGVCL – ચારેય વીજ કંપનીને 2025-26 માં ₹8,700 કરોડની સંયુક્ત ખોટ. ખોટ પૂરી કરવા GERC ભાવ વધારો મંજૂર કરે છે.
2. નવો સ્લેબ શું હશે? તમારા બિલનું ગણિત
GERC એ હજુ ફાઇનલ ઓર્ડર નથી કાઢ્યો, પણ સૂત્રો મુજબ આ નવા રેટ હશે:
**માસિક વપરાશ** **જૂનો રેટ** **નવો રેટ અંદાજે** **100 યુનિટ બિલ**
0-50 યુનિટ ₹3.05/યુનિટ ₹3.50/યુનિટ ₹175
51-100 યુનિટ ₹3.65/યુનિટ ₹4.30/યુનિટ ₹390
101-250 યુનિટ ₹4.65/યુનિટ ₹5.50/યુનિટ ₹1,115
250+ યુનિટ ₹5.75/યુનિટ ₹6.90/યુનિટ –
*ફિક્સ ચાર્જ પણ વધશે*: સિંગલ ફેઝ કનેક્શનનો ફિક્સ ચાર્જ ₹25 થી વધી ₹40/મહિને થશે.
*ઉદાહરણ:*
1. *મિડલ ક્લાસ પરિવાર*: 2 AC, ફ્રિજ, વોશિંગ મશીન. માસિક 400 યુનિટ.
– જૂનું બિલ: ₹5.75×150 + ₹4.65×150 + ₹3.65×50 + ₹3.05×50 = ₹1,895 + ફિક્સ ચાર્જ + ટેક્સ = ₹2,200 અંદાજે
– નવું બિલ: ₹6.90×150 + ₹5.50×150 + ₹4.30×50 + ₹3.50×50 = ₹2,250 + ફિક્સ ચાર્જ + ટેક્સ = *₹2,650 અંદાજે*
– *વધારો: ₹450/મહિને, ₹5,400/વર્ષે*
2. *કોમર્શિયલ*: દુકાન, ઓફિસનો રેટ ₹7.10 થી વધી ₹8.50/યુનિટ થશે. 1000 યુનિટ વાપરે તો બિલ ₹1,400 વધે.
3. કોને સૌથી વધુ ફટકો?
*1. શહેરી મિડલ ક્લાસ*: અમદાવાદ, સુરત, વડોદરામાં AC વગર ચાલે નહીં. 300-500 યુનિટ વાળા પરિવારને ₹500-800/મહિને ફટકો.
*2. નાના વેપારી*: લારી-ગલ્લા, દુકાન, પાર્લર. કોમર્શિયલ રેટ 20% વધે એટલે નફો ઘટે. ભાવ વધારીને ગ્રાહક પાસેથી વસૂલ કરશે – એટલે મોંઘવારી વધશે.
*3. ખેડૂત*: ખેતી માટે વીજળી સબસિડીવાળી છે – ₹0.80/યુનિટ. પણ ટ્રાન્સફોર્મર, ફિક્સ ચાર્જ વધશે. રાત્રે 8 કલાક જ લાઇટ મળે છે, એમાં પણ કાપ મૂકાય તો પાક બળે.
*રાહત કોને*: 50 યુનિટથી ઓછું વાપરનાર BPL પરિવાર. એમના માટે રેટ ₹3.50 જ રહેશે. પણ ગુજરાતમાં એવા પરિવાર 10% જ છે.
4. સરકારનો બચાવ અને વિકલ્પ શું?*
*ઉર્જા મંત્રીનું નિવેદન*: ‘છેલ્લા 3 વર્ષથી વીજ દર વધાર્યા નથી. કોલસો, મેઇન્ટેનન્સ, પગાર બધું મોંઘું થયું. ડિસ્કોમને બચાવવા ભાવ વધારો જરૂરી. ગુજરાતનો દર હજુ પંજાબ, મહારાષ્ટ્ર કરતા ઓછો છે.’
*વિપક્ષનો આરોપ*: કોંગ્રેસ કહે છે – ‘ખાનગી કંપનીને ફાયદો કરાવવા ભાવ વધારો. અદાણી-ટાટા પાવર પાસેથી મોંઘી વીજળી ખરીદી લોકો પર બોજ નાખે છે.’
*તારણહાર: સોલર રૂફટોપ?*
સરકાર કહે છે ‘PM સૂર્ય ઘર યોજના’ માં 3kW સોલર લગાવો, ₹78,000 સબસિડી મળે. 300 યુનિટ/મહિને જનરેટ થાય. 5 વર્ષમાં ખર્ચ નીકળી જાય, પછી 20 વર્ષ ફ્રી લાઇટ.
પણ પ્રોબ્લેમ: 3kW સોલરનો ટોટલ ખર્ચ ₹1.8 લાખ. મિડલ ક્લાસ પાસે એકસાથે પૈસા ક્યાંથી લાવવા?
5. બિલ બચાવવાના 4 ઉપાય
1. *AC 26°C પર*: 1°C ઓછું કરો તો 6% વીજળી વધુ વપરાય. 24 ને બદલે 26 રાખો, મહિને 50 યુનિટ બચે = ₹300 ની બચત.
2. *5-સ્ટાર ઉપકરણ*: જૂનું ફ્રિજ-AC બદલી 5-સ્ટાર લો. 40% વીજળી બચે.
3. *દિવસે નેચરલ લાઇટ*: સવારે 10 થી 4 લાઇટ-પંખા બંધ. કામ બાલ્કનીમાં કરો.
4. *સોલર વોટર હીટર*: ગીઝર મહિને 100 યુનિટ ખાય. સોલર હીટરથી ₹600/મહિને બચે.
કિકર : વીજળી ‘જરૂરિયાત’ છે, ‘લક્ઝરી’ નથી. પણ સરકાર માટે એ ‘કમાણીનું સાધન’ છે. ભાવ વધારો 1 જુલાઈ 2026 થી લાગુ થશે.
