Brain Tumor Myths and Facts: બ્રેન ટ્યુમરના કિસ્સાઓ તાજેતરના વર્ષોમાં ઝડપથી વધ્યા છે. આ સમસ્યા હવે નાની ઉંમરના લોકોને પણ ઝડપથી પોતાનો શિકાર બનાવી રહી છે. બ્રેન ટ્યુમર એક ગંભીર સમસ્યા છે, જેના કારણે દર વર્ષે હજારો લોકો જીવ ગુમાવે છે. બ્રેન ટ્યુમરનું નામ સાંભળતા જ લોકો અવારનવાર ગભરાઈ જાય છે, આ જ કારણ છે કે અત્યારે પણ આ બીમારીને લઈને ઘણો ડર ફેલાયેલો છે.
મગજ આપણા શરીરનું સૌથી મહત્વનું અંગ છે, જે વિચારવા, યાદશક્તિ, બોલવા, જોવા અને શરીરના તમામ અંગોને નિયંત્રિત કરે છે. એવામાં જ્યારે મગજમાં અસામાન્ય કોષો વધવા લાગે છે, ત્યારે તેની અસર આખા શરીર પર દેખાઈ શકે છે. અસામાન્ય રીતે કોષો વધવાની સ્થિતિને જ ટ્યુમર કહેવામાં આવે છે.
બ્રેન ટ્યુમરને અવારનવાર લોકો કેન્સર માની લે છે, જોકે દર વખતે બ્રેન ટ્યુમર કેન્સરકારક હોય તે જરૂરી નથી. આજે પણ લોકોને આ રોગ વિશે ઓછી જાણકારી છે, ચાલો આનાથી જોડાયેલા કેટલાક મિથ્સ (અફવાઓ) અને ફેક્ટ્સ (હકીકતો) જાણીએ.
બ્રેન ટ્યુમર ત્યારે થાય છે જ્યારે મગજમાં કોષો અસામાન્ય રીતે વધવા લાગે છે અને એક ગાંઠનું સ્વરૂપ ધારણ કરી લે છે. આ ગાંઠ મગજના કોઈપણ ભાગમાં હોઈ શકે છે. ટ્યુમર ધીમે ધીમે વધે છે, જો તેના પર ધ્યાન ન આપવામાં આવે તો તે કેન્સરનું સ્વરૂપ પણ લઈ શકે છે. જોકે દરેક ટ્યુમર કેન્સરવાળું હોતું નથી. નિષ્ણાતોના મતે જેનેટિક ફેરફાર, રેડિયેશનના સંપર્કમાં આવવું, ઈમ્યુન સિસ્ટમ નબળી પડવી જેવી સ્થિતિઓને કારણે બ્રેન ટ્યુમર થઈ શકે છે. ચાલો આનાથી જોડાયેલી કેટલીક અફવાઓ વિશે જાણી લઈએ.
મિથ: બ્રેન ટ્યુમરનો અર્થ છે કે તમને કેન્સર થઈ ગયું છે
મોટાભાગના લોકો એવું માની લે છે કે બ્રેન ટ્યુમરનો અર્થ કેન્સર છે, પરંતુ આ પૂરી રીતે સાચું નથી. મેડિકલ રિપોર્ટ્સ જણાવે છે કે બ્રેન ટ્યુમર બેનાઈન (Benign) અને મેલિગ્નન્ટ (Malignant) એમ બે પ્રકારના હોઈ શકે છે. બેનાઈન ટ્યુમર કેન્સરવાળા હોતા નથી અને ઘણીવાર તે ધીમે ધીમે વધે છે. સાચા સમયે ઓળખ અને સારવારથી આવા ટ્યુમરને સર્જરી કે દવાઓથી કંટ્રોલ કરી શકાય છે અને દર્દી સામાન્ય જીવન જીવી શકે છે.
મિથ: બ્રેન ટ્યુમર થઈ ગયું તો મોત પાકું છે
આ ડર અવારનવાર લોકોના મનમાં જોવા મળે છે, જોકે આધુનિક ચિકિત્સામાં એવી ઘણી સારવાર ઉપલબ્ધ છે જેનાથી ટ્યુમરને મટાડી શકાય છે. જો ટ્યુમર શરૂઆતના સ્ટેજમાં પકડાઈ જાય તો સારવાર થવાની અને જીવ બચવાની શક્યતા વધી જાય છે. બ્રેન ટ્યુમરનો અર્થ હંમેશા મોત કે કેન્સર હોતો નથી.
મિથ: બ્રેન ટ્યુમર માત્ર વૃદ્ધોની બીમારી છે
અવારનવાર માનવામાં આવે છે કે બ્રેન ટ્યુમર માત્ર મોટી ઉંમરના લોકો કે વૃદ્ધોને જ થાય છે, જોકે મેડિકલ રિપોર્ટ્સ જણાવે છે કે બ્રેન ટ્યુમર બાળકો, યુવાનો અને પુખ્ત વયના કોઈપણને થઈ શકે છે. કેટલાક પ્રકારના ટ્યુમર તો બાળકોમાં વધુ જોવા મળે છે, તેથી ઉંમરના આધારે લક્ષણોને અવગણવા સાચું નથી.
મિથ: મોબાઈલ ફોનના વધુ પડતા ઉપયોગથી બ્રેન ટ્યુમર થાય છે
અવારનવાર લોકોને લાગે છે કે મોબાઈલ ફોનનો વધુ ઉપયોગ કરનારાઓને બ્રેન ટ્યુમર થાય છે. જોકે અભ્યાસો દર્શાવે છે કે મોબાઈલ ફોનના ઉપયોગ અને બ્રેન ટ્યુમર વચ્ચે સીધો અને પુખ્ત સંબંધ મળ્યો નથી. જોકે સાવચેતીના ભાગરૂપે લાંબા સમય સુધી ફોન કાન પર લગાવી રાખવાનું ટાળવાની સલાહ આપવામાં આવે છે.
મિથ: વારંવાર માથાનો દુખાવો થવાનો અર્થ છે કે તમને બ્રેન ટ્યુમર છે
બ્રેન ટ્યુમરમાં માથાનો દુખાવો થવો એ સૌથી સામાન્ય લક્ષણ માનવામાં આવે છે, જોકે ફક્ત માથાનો દુખાવો થવાનો અર્થ બ્રેન ટ્યુમર નથી. તણાવ, માઈગ્રેન, ઊંઘની અછત અને સાઈનસ જેવી સામાન્ય સમસ્યાઓ પણ માથાના દુખાવાને પ્રોત્સાહન આપી શકે છે. જોકે જો માથાનો દુખાવો સતત વધી રહ્યો હોય અને સવારના સમયે વધુ થતો હોય તો એલર્ટ થઈ જજો. બ્રેન ટ્યુમરને કારણે માથાના દુખાવા સાથે ઉલ્ટી, દ્રષ્ટિની સમસ્યા અથવા ખેંચ (આંચકી) આવવા જેવી સમસ્યાઓ પણ થાય છે.
નોંધ: આ લેખ મેડિકલ રિપોર્ટ્સમાંથી એકત્રિત કરવામાં આવેલી જાણકારીના આધારે તૈયાર કરવામાં આવ્યો છે.
