Mobile Data Privacy Tips: આજના સમયમાં સ્માર્ટફોન માત્ર કોલ કરવાનું સાધન નથી, પરંતુ તેમાં આપણી આખી જિંદગી કેદ હોય છે. ફોટો, વીડિયો, બેંકિંગ એપ્સ, સોશિયલ મીડિયા એકાઉન્ટ, ઈમેલ અને ઘણી બધી જરૂરી અંગત માહિતી ફોનમાં સેવ હોય છે. એવામાં જો મોબાઈલ રિપેરિંગ દરમિયાન આ ડેટા ખોટા હાથમાં જતો રહે, તો મોટી મુસીબત ઊભી થઈ શકે છે. અવારનવાર એવું બને છે કે ફોન પડવા કે ખરાબ થવા પર લોકો તેને નજીકના થર્ડ-પાર્ટી સર્વિસ સેન્ટરમાં રિપેરિંગ માટે આપી દે છે. ઘણા કિસ્સાઓમાં જોવામાં આવ્યું છે કે રિપેરિંગ પછી લોકોના અંગત ફોટો, ચેટ કે અન્ય ડેટા લીક થઈ જાય છે. હવે, જો તમારો ફોન પણ ખરાબ થઈ ગયો છે અને તમે તેને રિપેરિંગ માટે આપવાના છો, તો આ આર્ટિકલ તમારા માટે જ છે. અહીં અમે તમને કેટલીક જરૂરી વાતો જણાવી રહ્યા છીએ, જેને ધ્યાનમાં રાખીને તમે તમારો ડેટા સુરક્ષિત રાખી શકો છો. ચાલો જાણીએ કેવી રીતે-
રિપેરિંગ દરમિયાન ડેટા કેવી રીતે લીક થાય છે?
જ્યારે તમે કોઈ અધિકૃત (Authorized) સર્વિસ સેન્ટર પર ફોન આપો છો, ત્યારે તેઓ સામાન્ય રીતે ડેટા ડિલીટ કરવાની અથવા બેકઅપ લેવાની સલાહ આપે છે. પરંતુ ઘણા બિન-માન્યતા પ્રાપ્ત સર્વિસ સેન્ટરો ફોન ઠીક કરવાના બહાને તમારી પાસે PIN અથવા પાસવર્ડ માંગી લે છે. તેઓ કહે છે કે રિપેરિંગ પછી ફોન ચેક કરવા માટે પાસવર્ડ જરૂરી છે. જેવા તમે પાસવર્ડ આપો છો, સામેની વ્યક્તિ તમારા ફોનનો પૂરો એક્સેસ મેળવી લે છે. તે તમારા ફોટો, વીડિયો, સોશિયલ મીડિયા, ઈમેલ અથવા બેંકિંગ એપ્સ સુધી પણ પહોંચી શકે છે. ઘણીવાર ફોન પાછો મળ્યા પછી બધું સામાન્ય લાગે છે, પરંતુ થોડા જ કલાકોમાં બ્લેકમેલિંગ કોલ્સ કે મેસેજ આવવા લાગે છે અથવા તમારો ડેટા પહેલાથી જ ઓનલાઈન લીક થઈ ગયો હોય છે.
તમારી જાતને સુરક્ષિત કેવી રીતે રાખવી?
સૌથી પહેલી અને જરૂરી વાત- કોઈ પણ સર્વિસ સેન્ટરને તમારા ફોનનો પાસવર્ડ ક્યારેય ન આપો. તેમને તમારા પાસવર્ડની કોઈ જરૂર હોતી નથી. આજકાલ મોટાભાગના સ્માર્ટફોનમાં ‘Repair Mode’ અથવા ‘Maintenance Mode’ હોય છે. આ મોડ ઓન કરવા પર ફોન એક અલગ, સુરક્ષિત પ્રોફાઈલમાં જતો રહે છે. રિપેર કરનાર વ્યક્તિ ફોનના ફીચર્સ ચેક કરી શકે છે, પરંતુ તમારી અંગત ફાઇલ્સ અને ડેટા સુધી તેની પહોંચ હોતી નથી. રિપેરિંગ પછી તમે માત્ર તમારો પાસવર્ડ નાખીને ફોનને નોર્મલ મોડમાં લાવી શકો છો. જો તમારા ફોનમાં Repair Mode નથી, તો તમે ‘Guest Mode’ નો ઉપયોગ કરી શકો છો. આ પણ એક અલગ પ્રોફાઈલ બનાવે છે, જેમાં તમારો પર્સનલ ડેટા સુરક્ષિત રહે છે. આ મોડ ત્યારે પણ કામ આવે છે જ્યારે તમે કોઈ મિત્ર કે સહકર્મીને ફોન અસ્થાયી ધોરણે આપો છો.
બીજું શું કરી શકાય?
જો તમારા ફોનમાં આ બંને ઓપ્શન નથી, તો સૌથી સુરક્ષિત રસ્તો એ છે કે ડેટાનો બેકઅપ લઈને ફોનને પૂરી રીતે રીસેટ (Reset) કરી દેવો. રિપેરિંગ પછી ફરીથી લોગિન કરીને તમે તમારો બધો ડેટા પાછો મેળવી શકો છો. ફોન રિપેર કરાવવો જરૂરી હોઈ શકે છે, પરંતુ ડેટાની સુરક્ષા તેનાથી પણ વધુ જરૂરી છે. થોડી સાવધાની તમને મોટા નુકસાનથી બચાવી શકે છે. એવામાં આગામી વખતે જ્યારે ફોન રિપેરિંગ માટે આપો, ત્યારે સ્માર્ટ બનો અને તમારો ડેટા સુરક્ષિત રાખો.
