Elephant Behavior Research: મૃત હાથીના અવશેષો પાસે 3.5 મહિનામાં 34 વખત પહોંચ્યું ટોળું, વૈજ્ઞાનિકોને મળ્યું ખાસ વર્તનનું રહસ્ય
Elephant Behavior Research: હાથીઓ અંગે કરવામાં આવેલા અભ્યાસમાં વૈજ્ઞાનિકોને આ વિશાળ જંગલી પ્રાણી વિશે આશ્ચર્યજનક માહિતી મળી છે. હાથીઓ પોતાના વિશાળ કદની સાથે પોતાના વર્તન દ્વારા હંમેશાથી લોકોને આશ્ચર્યચકિત કરતા રહ્યા છે. હાથીઓ ટોળામાં રહે છે અને તેને પોતાનું પરિવાર માને છે. હાથીઓની એક ખાસિયત એ છે કે તેઓ મૃત સાથીઓને સંપૂર્ણ સન્માન આપે છે. હાથીઓ કોઈ મૃત સાથીને લાંબા સમય સુધી યાદ રાખે છે અને તેના અવશેષો હોય તે સ્થળે મહિનાઓ બાદ પણ પાછા ફરતા રહે છે.
હાથીઓના આ વર્તનને કબર પર જવું અથવા પોતાના મૃત સાથીનો શોક મનાવવો કહેવામાં આવે છે. આ વાતના મજબૂત પુરાવા છે કે હાથીઓ પોતાની પ્રજાતિના મૃત સભ્યોમાં ઘણો રસ લે છે. જોકે, હાથીઓનો અભ્યાસ કરતા સંશોધકોનું કહેવું છે કે હજુ આ અંગે નિશ્ચિતપણે કહી શકાય નહીં કે શું હાથીઓ આ અવશેષોને એ જ રીતે કબર માને છે, જેવી રીતે મનુષ્ય માને છે.
મૃત હાથીની કબર પર વારંવાર પહોંચ્યું ટોળું
ઑગસ્ટ 2026માં થયેલા એક અભ્યાસમાં હાથીઓના આ વર્તન વિશે નવી માહિતી મળી છે. આફ્રિકન જર્નલ ઑફ ઇકોલૉજીમાં પ્રકાશિત થયેલા અભ્યાસમાં સંશોધકોએ જણાવ્યું કે તેમણે દક્ષિણ કેન્યામાં ઘણા સમય પહેલાં મૃત્યુ પામેલા એક સવાના હાથીના અવશેષો પાસે કૅમેરો લગાવ્યો હતો. 3.5 મહિનામાં ત્યાં હાથીઓના 34 વખત આવવાની ઘટનાઓ નોંધાઈ હતી. હાથીઓ ઘણીવાર હાડકાંને સ્પર્શતા અને સૂંઘતા હતા.
કેન્યાના અભ્યાસ પરથી જાણવા મળે છે કે હાથીઓ પોતાના એવા સાથીના અવશેષોમાં પણ રસ લે છે, જેનું ઘણાં સમય પહેલાં મૃત્યુ થઈ ચૂક્યું હોય. આ અભ્યાસ એટલા માટે મહત્વપૂર્ણ છે, કારણ કે અગાઉ કરવામાં આવેલા અભ્યાસોમાં તાજા મૃત્યુ બાદના વર્તનનું મૂલ્યાંકન કરવામાં આવ્યું હતું.
અન્ય પ્રાણીઓના અવશેષોમાં રસ નથી
બાયોલૉજી લેટર્સમાં પ્રકાશિત થયેલા એક નિયંત્રિત પ્રયોગમાં સંશોધકોએ આફ્રિકન હાથીઓની સામે હાથીની ખોપરી, હાથીના દાંત અને બીજી વસ્તુઓ રાખી હતી. હાથીઓએ અન્ય સસ્તન પ્રાણીઓ અથવા સામાન્ય વસ્તુઓના અવશેષોની સરખામણીમાં હાથીના અવશેષોમાં ઘણો રસ દર્શાવ્યો હતો. આ પરથી જાણવા મળે છે કે હાથીઓ કોઈપણ અજાણી વસ્તુ પ્રત્યે માત્ર ઉત્સુકતા દર્શાવતા નથી. તેમના માટે હાથીના અવશેષોનું વિશેષ મહત્વ હોય છે.
એશિયન હાથીઓ પણ આવું કરે છે
આ વર્તન માત્ર આફ્રિકન હાથીઓ પૂરતું મર્યાદિત નથી. એશિયન હાથીઓ પણ આવું વર્તન કરે છે. ઇન્ડિયન ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ સાયન્સ અને ક્યોટો યુનિવર્સિટીના સંશોધકોએ એશિયન હાથીઓના ત્રણ કિસ્સા નોંધ્યા હતા. દરેક કિસ્સામાં હાથીઓ મૃત્યુ પામી રહેલા અથવા મૃત્યુ પામેલા હાથીઓની પાસે ગયા અને તેમને સૂંઘીને તપાસ કરવાનો પ્રયાસ કર્યો. આ ત્રણેય કિસ્સા જંગલી હાથીઓ સાથે જોડાયેલા હતા. બીજી તરફ, પ્રાણી સંગ્રહાલયમાં રાખવામાં આવેલા હાથીઓ પર કરવામાં આવેલા અન્ય એક અભ્યાસમાં જાણવા મળ્યું કે ટોળાના સભ્યોના મૃત્યુ બાદ હાથીઓના વર્તન અને સામાજિક સંબંધોમાં ફેરફાર આવ્યો હતો.

