India UNSC Bid 2028-29: ભારત આવતા સપ્તાહે સંયુક્ત રાષ્ટ્ર સુરક્ષા પરિષદમાં ૨૦૨૮-૨૯ ના કાર્યકાળ માટે અસ્થાયી બેઠકને લઈને અભિયાન શરૂ કરવા જઈ રહ્યું છે. ભારતીય વિદેશ મંત્રી એસ જયશંકર સોમવારે ન્યૂયોર્કમાં સંયુક્ત રાષ્ટ્રના મુખ્યાલયમાં એક વિશેષ કાર્યક્રમમાં ભારતની દાવેદારીનું એલાન કરશે. આની સાથે જ તેઓ મહાસચિવ એન્ટોનિયો ગુટેરેસને પણ મળશે. આ અભિયાનના માધ્યમથી ભારત પોતાને વિકાસશીલ દેશોના અવાજ તરીકે રજૂ કરશે, જે વૈશ્વિક નિર્ણયો લેવાની પ્રક્રિયામાં મોટી ભૂમિકા ઈચ્છે છે.
ભારત આ દાવેદારી એવા સમયે રજૂ કરવા જઈ રહ્યું છે, જ્યારે દુનિયા ઉથલપાથલના દોરમાંથી પસાર થઈ રહી છે. યુક્રેન યુદ્ધ, ગાઝા સંઘર્ષ અને ઈરાન વિરુદ્ધ અમેરિકા-ઇઝરાયેલ જેવા પડકારો વચ્ચે ભારત વૈશ્વિક નિર્ણયો લેવાની પ્રક્રિયામાં મોટી ભૂમિકા નિભાવવાની કોશિશ તેજ કરી રહ્યું છે અને સુરક્ષા પરિષદમાં સુધારાની પોતાની જૂની માંગને ફરીથી દોહરાવી રહ્યું છે.
UNSC ચૂંટણીમાં ભારત સામે તાજિકિસ્તાન
અસ્થાયી સદસ્યતા માટે ભારતની દાવેદારી અભિયાનની થીમ ‘India4UNSC 2028-29 શાંતિ, ગ્રહ, પ્રગતિ’ થીમ રાખવામાં આવી છે, જે સંઘર્ષોથી લઈને આબોહવા પરિવર્તન અને વિકાસ જેવા પડકારોને પહોંચી વળવા મજબૂત પ્રતિનિધિત્વ માટે ભારતની કોશિશને બતાવે છે. ૨૦૨૮-૨૯ ના કાર્યકાળ માટે ચૂંટણી આવતા વર્ષે જૂનમાં થશે, જ્યાં એશિયા-પેસિફિક ગ્રુપ શ્રેણીમાં એકમાત્ર બેઠક માટે ભારતનો મુકાબલો તાજિકિસ્તાન સાથે થશે.
ભારતે લગાવવો પડશે જોર
ભારત માટે અસ્થાયી સદસ્યતાની દાવેદારી સરળ નથી રહેવાની. આ વર્ષે જાન્યુઆરીમાં ઇસ્લામિક દેશોના સમૂહ OIC એ તાજિકિસ્તાનની દાવેદારીનું સમર્થન કર્યું હતું. આવા સમયે ભારતને ફિજી, અમેરિકા, ઓસ્ટ્રિયા અને શ્રીલંકા જેવા દેશોથી આગળ વધીને વધુ સમર્થન એકત્ર કરવું પડશે.
જયશંકરે આ જ અઠવાડિયે ૫ થી ૧૦ જુલાઈની વચ્ચે કતાર, બહરીન, કુવૈત અને ઓમાનનો ચાર દેશોનો ખાડી પ્રવાસ પૂરો કર્યો છે. આની સાથે જ કેરેબિયન અને અન્ય ક્ષેત્રોથી સંપર્ક વધારવો, સુરક્ષા પરિષદની ચૂંટણી પહેલા વ્યાપક સમર્થન એકત્ર કરવાની ભારતની કોશિશને બતાવે છે.
જર્મનીની હાર છે ચેતવણી
તાજેતરમાં સુરક્ષા પરિષદની અસ્થાયી બેઠક માટે ચૂંટણીમાં જર્મનીની હાર એ બતાવે છે કે UNSC ની ચૂંટણીઓ વધુ સ્પર્ધાત્મક થઈ રહી છે. જર્મનીને આ ચૂંટણીમાં પોર્ટુગલ અને ઓસ્ટ્રિયાના હાથે હારનો સામનો કરવો પડ્યો હતો. પોર્ટુગલને ૧૩૪ અને ઓસ્ટ્રિયાને ૧૩૧ વોટ મળ્યા હતા, જ્યારે જર્મનીને માત્ર ૧૦૨ વોટ હાંસલ થયા. આ UNSC ચૂંટણીમાં જર્મનીની પહેલી હાર હતી. ખાસ વાત છે કે જર્મની એ G4 સમૂહનો હિસ્સો છે, જેનો ભારત પણ સદસ્ય છે. આ સમૂહ સંયુક્ત રાષ્ટ્ર સુરક્ષા પરિષદના માળખામાં બદલાવ માટે અવાજ ઉઠાવી રહ્યા છે. આ સમૂહના બે અન્ય સદસ્ય દેશ જાપાન અને બ્રાઝિલ છે.
