UK Breaking Up News: દુનિયામાં એક સમયે બ્રિટિશ સામ્રાજ્યનો સૂરજ ક્યારેય ડૂબતો નહોતો, પરંતુ હવે યુનાઇટેડ કિંગડમના જ ત્રણ મુખ્ય રાજ્યો સ્કોટલેન્ડ, વેલ્સ અને નૉર્ધર્ન આયર્લેન્ડે આજે આઝાદી મેળવવા માટે ઐતિહાસિક સમજૂતી પર હસ્તાક્ષર કરી દીધા છે. આ ત્રણેય દેશોના નેતાઓએ વેસ્ટમિન્સ્ટરના નિયંત્રણથી આઝાદ થવા માટે એક સંયુક્ત સમજૂતી પર હસ્તાક્ષર કર્યા છે. કાર્ડિફ શિખર સંમેલનમાં સ્કોટિશ ફર્સ્ટ મિનિસ્ટર જૉન સ્વિની, વેલ્સના રુન એપ યોરવેથ અને નૉર્ધર્ન આયર્લેન્ડની મિશેલ ઓ’નીલે સમજૂતી પર હસ્તાક્ષર કરી દીધા છે.
ત્રણેય નેતાઓએ કહ્યું કે તેમની જનતાને પોતાના ભવિષ્યનો નિર્ણય પોતે કરવાનો અધિકાર છે. વેલ્સમાં લેબર પાર્ટીની હાર બાદ પહેલી વખત ત્રણેય સંસદમાં આઝાદીના સમર્થક શક્તિઓ સત્તામાં છે, જે હવે યુરોપિયન યુનિયન (EU)માં પાછા ફરવાનો માર્ગ શોધી રહી છે.
જૉન સ્વિની, રુન એપ યોરવેથ અને મિશેલ ઓ’નીલે મિલાવ્યા હાથ
MoUમાં કહેવામાં આવ્યું છે, ‘આ ટાપુઓ પર રાજકીય વાતાવરણ બદલાઈ રહ્યું છે. પહેલી વખત એવું બન્યું છે કે સ્કોટલેન્ડ, વેલ્સ અને નૉર્ધર્ન આયર્લેન્ડમાં એવા ‘ફર્સ્ટ મિનિસ્ટર’ છે, જેઓ યુનાઇટેડ કિંગડમથી આઝાદી માટે સંપૂર્ણપણે પ્રતિબદ્ધ છે. દુનિયાભરમાં આ જોઈ રહેલા લોકો માટે આનાથી વધુ સ્પષ્ટ સંકેત બીજો કોઈ હોઈ શકે નહીં કે વેસ્ટમિન્સ્ટરનો સમય હવે પૂરો થઈ રહ્યો છે.’
સ્કોટલેન્ડના ફર્સ્ટ મિનિસ્ટર જૉન સ્વિની, વેલ્સના ફર્સ્ટ મિનિસ્ટર રુન એપ યોરવેથ અને નૉર્ધર્ન આયર્લેન્ડની ફર્સ્ટ મિનિસ્ટર મિશેલ ઓ’નીલે કાર્ડિફમાં એક સમિટ દરમિયાન આ MoU પર હસ્તાક્ષર કર્યા છે. આયર્લેન્ડમાં વિપક્ષના નેતા અને સિન ફેઇનની અધ્યક્ષ મેરી લૂ મૅકડોનાલ્ડ આ સમજૂતી પર હસ્તાક્ષર કરનારા ચોથા નેતા હતા. MoUમાં કહેવામાં આવ્યું છે, ‘અમારા દેશોને આત્મનિર્ણયનો અધિકાર છે. કોઈપણ વેસ્ટમિન્સ્ટર સરકારને લોકશાહીને રોકવાનો અથવા આ સિદ્ધાંતને નબળો પાડવાનો અધિકાર નથી કે અમારા લોકો પોતાનું ભવિષ્ય પોતે નક્કી કરશે.’
તમને જણાવી દઈએ કે મે મહિનામાં સેનેડ (વેલ્શ સંસદ)ની ચૂંટણીઓમાં પ્લેઇડ સિમરુની જીતે 1999માં ડિવોલ્યુશન (સત્તાના હસ્તાંતરણ)ની શરૂઆત થયા બાદથી વેલ્શ સરકાર પર લેબર પાર્ટીના સતત નિયંત્રણનો અંત લાવી દીધો. તેનો અર્થ એ થયો કે પહેલી વખત UKની ત્રણેય સત્તાપ્રાપ્ત સંસદોમાં સૌથી મોટા પક્ષો આઝાદીના સમર્થક હતા.
બ્રિટનથી અલગ થવાના ડ્રાફ્ટમાં શું કહેવામાં આવ્યું છે?
સમજૂતીમાં કહેવામાં આવ્યું છે, ‘અમારા દરેક દેશને લોકશાહી પદ્ધતિઓ દ્વારા અને પોતાના લોકોની ઇચ્છા અનુસાર પોતાનું ભવિષ્ય નક્કી કરવાનો અધિકાર છે. અમે બ્રિટિશ સરકાર પાસે માંગ કરીએ છીએ કે તે દરેક ક્ષેત્રમાં બંધારણીય ફેરફારોની તૈયારી કરે, યોજના બનાવે અને તેને સરળ બનાવે.’ આ MoU હેઠળ પક્ષો અર્થતંત્ર અને ઊર્જા સંસાધનો જેવા ક્ષેત્રોમાં સહયોગ વધારવા માટે પ્રતિબદ્ધ છે. તેની પાછળ આ સામાન્ય સહમતી છે કે આ દેશોનું ભવિષ્ય યુરોપિયન યુનિયનમાં છે.
બીજી તરફ, બ્રિટિશ વડાપ્રધાનના નિવાસસ્થાન ડાઉનિંગ સ્ટ્રીટે કહ્યું કે UKના PM એન્ડી બર્નહેમને UK પર સંપૂર્ણ વિશ્વાસ છે અને તેઓ ‘બંધારણીય ચર્ચાઓ’ને બદલે જીવનનિર્વાહના ખર્ચના સંકટને ઘટાડવા પર ધ્યાન આપી રહ્યા છે. બીજી તરફ કન્ઝર્વેટિવ પાર્ટીના શૅડો સ્કોટિશ સેક્રેટરી હૅરિયટ ક્રૉસે આ બેઠકને ‘અલગાવવાદી સંમેલન’ અને ‘દેખાડા માટે ફોટા પડાવવાની તક’ ગણાવી.
