Chhattisgarh Liquor Scam ED Investigation: છત્તીસગઢમાં થયેલા દારૂ કૌભાંડમાં રાજકારણીઓ અને અમલદારોની એક આખી ટોળકી સામેલ હતી. ગેરકાયદે કમિશનના લોભમાં આ ગેંગે બેહિસાબ દારૂનું વેચાણ કરાવ્યું અને ચાર વર્ષમાં ૨૮૮૩ કરોડ રૂપિયાની કાળી કમાણી કરી. એન્ફોર્સમેન્ટ ડિરેક્ટોરેટ (ED) એ આ કૌભાંડનો પર્દાફાશ કરીને અમલદારો, રાજકીય પદાધિકારીઓ અને ખાનગી સભ્યોની ધરપકડ કરી છે. રાયપુર ED દ્વારા ૨૬ ડિસેમ્બરે આ મામલે વધુ એક પૂરક ફરિયાદ દાખલ કરવામાં આવી છે, જેમાં ૨૦૧૯ થી ૨૦૨૩ વચ્ચે આબકારી વિભાગમાં થયેલા આ ભયાનક ભ્રષ્ટાચારની વિગતો આપવામાં આવી છે.
કૌભાંડની પદ્ધતિ અને ચાર મુખ્ય ચેનલો
તપાસમાં ખુલાસો થયો છે કે આ ગુનાહિત ટોળકીએ વ્યક્તિગત લાભ માટે રાજ્યની દારૂની નીતિનો દુરુપયોગ કર્યો હતો. આ ગેંગ મુખ્યત્વે ચાર રીતે કમાણી કરતી હતી:
ગેરકાયદે કમિશન: દારૂના સપ્લાયર્સ પાસેથી લાંચ લેવામાં આવતી હતી. આ માટે દારૂની કિંમતમાં કૃત્રિમ રીતે વધારો કરવામાં આવતો હતો જેથી લાંચના નાણાં સરકારી તિજોરીમાંથી જ ચૂકવાય.
અઘોષિત વેચાણ: સરકારી દુકાનો પર નકલી હોલોગ્રામનો ઉપયોગ કરીને રોકડમાં દારૂ વેચવામાં આવતો હતો, જેથી કોઈ પણ ટેક્સ ભરવો ન પડે.
કાર્ટેલ કમિશન: દારૂ બનાવનારાઓ પાસેથી વાર્ષિક લાંચ લેવામાં આવતી હતી.
FL 10A લાયસન્સ: વિદેશી દારૂના ઉત્પાદકો પાસેથી કમિશન વસૂલવા માટે એક નવી લાયસન્સ કેટેગરી શરૂ કરાઈ હતી, જેનો ૬૦% નફો સિન્ડિકેટને જતો હતો.
મુખ્ય આરોપીઓ અને તેમની ભૂમિકા
ED એ આ કૌભાંડમાં અત્યાર સુધીમાં કુલ ૮૧ લોકોને આરોપી બનાવ્યા છે, જેમાં ૫૯ નવા નામ ઉમેરાયા છે:
અમલદારો: નિવૃત્ત IAS અનિલ તુતેજા અને તત્કાલીન આબકારી કમિશનર નિરંજન દાસ (IAS) નીતિમાં ફેરફાર કરવામાં મુખ્ય ભૂમિકા ભજવતા હતા. અરુણ પતિ ત્રિપાઠી (ITS) ને વસૂલાતનું કામ સોંપાયું હતું.
રાજકીય વ્યક્તિઓ: પૂર્વ આબકારી મંત્રી કવાસી લખમા અને પૂર્વ મુખ્યમંત્રીના પુત્ર ચૈતન્ય બઘેલ પર નીતિગત સંમતિ આપવા અને કૌભાંડના નાણાંનો ઉપયોગ કરવાના આરોપ છે. મુખ્યમંત્રી કાર્યાલયના પૂર્વ ઉપસચિવ સૌમ્યા ચૌરસિયા રોકડ વ્યવહારોનું સંચાલન કરતા હતા.
ખાનગી વ્યક્તિઓ: આ ગેંગનું નેતૃત્વ અનવર ઢેબર અને અરવિંદ સિંહ કરી રહ્યા હતા. છત્તીસગઢ ડિસ્ટિલરીઝ સહિતની ખાનગી સંસ્થાઓએ પણ ગેરકાયદે ઉત્પાદનમાં ભાગ લીધો હતો.
ધરપકડ અને જપ્તીની કાર્યવાહી
ED એ PMLA હેઠળ અનિલ તુતેજા, કવાસી લખમા, અનવર ઢેબર અને ચૈતન્ય બઘેલ સહિત નવ મુખ્ય લોકોની ધરપકડ કરી છે. આ ઉપરાંત, ED એ અત્યાર સુધીમાં ૩૮૨.૩૨ કરોડ રૂપિયાની જંગમ અને સ્થાવર મિલકતો જપ્ત કરી છે. આ જપ્ત કરેલી મિલકતોમાં રાયપુરની હોટેલ વેનિંગ્ટન કોર્ટ અને ઢેબર તેમજ બઘેલ પરિવારોની સેંકડો મિલકતો સામેલ છે.
