Barrier-free Tolling System: છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી બેરિયર-ફ્રી ટોલિંગ સિસ્ટમ ઘણી ચર્ચામાં છે. સરકાર હાઈવે પર ટોલ ટેક્સ કલેક્શનને સરળ બનાવવા માંગે છે અને આ માટે એક એવી ટોલિંગ સિસ્ટમ પર કામ કરી રહી છે, જેમાં ટોલ પ્લાઝા પર કોઈ બેરિયર હશે નહીં. આનાથી ગાડીઓને ટોલ પ્લાઝા પર રોકાવું પડશે નહીં. કાર પહોંચતાની સાથે જ ટોલ ટેક્સ સીધો ફાસ્ટેગ એકાઉન્ટમાંથી કપાઈ જશે. આનાથી લોકોને લાઇનમાં ઉભા રહેવાની જરૂર નહીં પડે. સાથે જ સમય અને પેટ્રોલની બચત થશે અને ટોલ ટેક્સ કપાવવામાં સરળતા રહેશે. આ બધું તો ઠીક છે પણ, આખરે આ સિસ્ટમ કેવી રીતે કામ કરશે? કેવી રીતે ગાડીના ટોલ પર રોકાયા વગર ફાસ્ટેગથી પૈસા કપાઈ જશે? ચાલો તમને તેના વિશે જણાવીએ.
નીતિન ગડકરીએ કરી જાહેરાત
કેન્દ્રીય માર્ગ પરિવહન અને રાજમાર્ગ મંત્રી નીતિન ગડકરીએ શુક્રવારે એક મોટી જાહેરાત કરી. તેમણે જણાવ્યું કે આ વર્ષે ડિસેમ્બર સુધીમાં દેશના અનેક નેશનલ હાઈવે પર બેરિયર-ફ્રી ટોલિંગ (Barrier-free Tolling) સિસ્ટમ શરૂ કરી દેવામાં આવશે. એટલે કે હવે તમારે ટોલ ટેક્સ આપવા માટે તમારી ગાડી રોકવાની જરૂર નહીં પડે. લોજિસ્ટિક્સ શક્તિ સમિટ એન્ડ એવોર્ડ્સ 2026માં બોલતા તેમણે કહ્યું કે સરકારનો લક્ષ્ય મુસાફરીને સરળ બનાવવાનો અને દેશમાં સામાન હેરફેરનો ખર્ચ (લોજિસ્ટિક્સ કોસ્ટ) ઘટાડવાનો છે.
કેવી રીતે કામ કરશે આ નવી સિસ્ટમ?
આ નવી સિસ્ટમમાં લેટેસ્ટ ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ કરવામાં આવશે. જેમાં AI એનાલિટિક્સની સાથે ઓટોમેટિક નંબર પ્લેટ રેકગ્નિશન (ANPR) અને RFID બેઝ્ડ ફાસ્ટેગ સામેલ હશે. હવે ટોલ ગેટના બદલે હાઈવે પર એઆઈ (AI) થી સજ્જ આધુનિક કેમેરા અને સેન્સર્સ લાગેલા હશે, જે ગાડી પહોંચતાની સાથે જ તેની નંબર પ્લેટને તરત જ વાંચી લેશે. ત્યારબાદ ટોલ ટેક્સ સીધો કારના નંબર સાથે લિંક થયેલા ફાસ્ટેગ એકાઉન્ટમાંથી કપાઈ જશે. આ તમામ કામ આપોઆપ સિસ્ટમ દ્વારા થોડી જ સેકન્ડોમાં થઈ જશે, જેમાં વ્યક્તિની જરૂર નહીં પડે. આનાથી ડ્રાઈવરને ટોલ પર રોકાવાની જરૂર નહીં પડે.
નિયમ તોડનારાઓ સામે થશે કડક કાર્યવાહી
જો કોઈ નિયમ તોડશે તો તેની સામે કડક કાર્યવાહી પણ કરવામાં આવશે. નિયમ તોડનારને પહેલા મોબાઈલ પર ઈ-નોટિસ મોકલવામાં આવશે. જો તે વ્યક્તિ સમયસર ચુકવણી નહીં કરે તો તેનો ફાસ્ટેગ સસ્પેન્ડ થઈ શકે છે અને વાહન (VAHAN) પોર્ટલ દ્વારા અન્ય દંડ પણ લાદવામાં આવી શકે છે.
ક્યારે અને ક્યાં થશે લાગુ?
શરૂઆત: સૌથી પહેલા તેને 4-લેન કે તેથી વધુ પહોળા હાઈવે અને એક્સપ્રેસ-વે પર લાગુ કરવામાં આવશે.
લક્ષ્ય: નેશનલ હાઈવે ઓથોરિટી (NHAI) એ આગામી બે વર્ષમાં 10 હજાર કિલોમીટરના વિસ્તારમાં આ સિસ્ટમ રોલ આઉટ કરવાનો લક્ષ્ય રાખ્યો છે.
સફળ ટ્રાયલ: દિલ્હી-મેરઠ એક્સપ્રેસ-વે પર આ ટેકનિકનો પહેલેથી જ સફળ ટ્રાયલ કરવામાં આવ્યો છે.
