Unexplained Weight Gain: જો તમે ભોજનમાં માત્ર 2 રોટલી ખાઓ છો અને તેમ છતાં વજન સતત વધી રહ્યું છે, તો તેનું કારણ માત્ર રોટલીને માનવું યોગ્ય નહીં હોય. વજન વધવા પર સૌથી પહેલાં લોકો એવું વિચારે છે કે કદાચ તેઓ વધારે ખાઈ રહ્યા છે, પરંતુ શરીરના વજન પર ખોરાક ઉપરાંત પણ અનેક બાબતોની અસર પડે છે. તણાવ, ઊંઘની અછત, આખો દિવસ ઓછી સક્રિયતા અને કેટલીક દવાઓ પણ વજન વધવાનું કારણ બની શકે છે. તેથી જો તમારા આહારમાં રોટલીનું પ્રમાણ ઓછું છે, તેમ છતાં વજન વધી રહ્યું છે, તો આખા દિવસની ખાવાની આદતો અને લાઇફસ્ટાઇલ પર ધ્યાન આપવું જરૂરી છે.
માત્ર રોટલી ઓછી કરવી પૂરતી નથી
હેલ્થ વિશે માહિતી આપતી વેબસાઇટ હેલ્થલાઇન અનુસાર, વજન વધવાનો સંબંધ માત્ર આ વાત સાથે નથી કે તમે કેટલી રોટલી ખાધી. જો બાકીના ભોજનમાં વધારે પ્રોસેસ્ડ ફૂડ, મીઠી વસ્તુઓ અથવા વધારે કૅલરીવાળી વસ્તુઓ સામેલ હોય, તો ઓછી રોટલી ખાવા છતાં વજન વધી શકે છે. અલ્ટ્રા-પ્રોસેસ્ડ ફૂડમાં ઘણી વખત કૅલરી વધારે હોય છે, જ્યારે પ્રોટીન અને ફાઇબર જેવા પોષક તત્વો ઓછા હોય છે. આવા ખોરાકથી પેટ લાંબા સમય સુધી ભરેલું લાગતું નથી અને વ્યક્તિ જરૂર કરતાં વધારે ખાઈ શકે છે. પૅકેજ્ડ સ્નૅક્સ, ફાસ્ટ ફૂડ, મીઠા સીરિયલ અને રેડી-ટુ-ઈટ ખોરાક તેના ઉદાહરણો છે.
ખોરાકમાં છુપાયેલી ખાંડ પણ કારણ બની શકે છે
જો તમે બે રોટલી ખાઓ છો પરંતુ આખા દિવસ દરમિયાન ચા, કૉફી, મીઠાઈ, કોલ્ડ ડ્રિંક અથવા અન્ય મીઠાં પીણાં લેતા રહો છો, તો કુલ કૅલરી ઘણી વધી શકે છે. વધારે ખાંડવાળા ખોરાક અને ડ્રિંક્સને વજન વધવા સાથે જોડવામાં આવ્યા છે. ખાસ કરીને મીઠાં પીણાં સરળતાથી વધારે કૅલરી આપી શકે છે, કારણ કે તેને પીવાથી એટલા સમય સુધી પેટ ભરેલું લાગતું નથી જેટલું ઘન ખોરાક ખાધા પછી લાગી શકે છે. તેથી વજન સમજવા માટે માત્ર રોટલીની ગણતરી કરવાને બદલે આખા દિવસ દરમિયાન શું અને કેટલું ખાવામાં-પીવામાં આવી રહ્યું છે, તે જોવું જરૂરી છે.
આખો દિવસ બેસી રહેવું પણ ભારે પડી શકે છે
જો તમારું કામ મોટાભાગે બેસીને કરવાનું હોય, ઑફિસ પછી પણ ટીવી અથવા મોબાઇલ સામે સમય પસાર થતો હોય અને દરરોજ ચાલવું-ફરવું ઓછું હોય, તો શરીરની સક્રિયતા ઘણી ઓછી થઈ શકે છે. એક સ્ટડીમાં વધારે વજન ધરાવતા લોકોમાં દરરોજ ઘણા કલાકો સુધી બેસી રહેવાનો સમય જોવામાં આવ્યો હતો. રિસર્ચમાં એવું પણ જોવા મળ્યું કે લાંબા સમય સુધી બેસી રહેવાને બદલે થોડો સમય ઊભા રહેવાથી શરીરના ફૅટ માસ અને કમરના ઘેરાવમાં સુધારો જોવા મળી શકે છે.
તેથી જો વજન વધી રહ્યું હોય, તો માત્ર ખોરાક ઓછો કરવાને બદલે દરરોજની ફિઝિકલ એક્ટિવિટી પર પણ ધ્યાન આપવું જરૂરી છે. ભોજન પછી થોડો સમય ચાલવું, લંચ બ્રેક દરમિયાન ચાલવું અથવા આખો દિવસ બેસી રહેવાની વચ્ચે નાના-નાના બ્રેક લેવા મદદરૂપ થઈ શકે છે.
વારંવાર ડાયેટ બદલવી પણ યોગ્ય રીત નથી
ઘણા લોકો વજન ઘટાડવા માટે અચાનક ખૂબ ઓછું ખાવાનું શરૂ કરી દે છે. થોડા સમય સુધી વજન ઘટે છે અને પછી સામાન્ય ડાયેટ પર પાછા ફર્યા બાદ વજન ફરી વધી જાય છે. વજન ઘટાડવા અને પછી ફરી વધવાના આ ચક્રને યો-યો ડાયેટિંગ કહેવામાં આવે છે. કડક ડાયેટ લાંબા સમય સુધી જાળવી રાખવી મુશ્કેલ બની શકે છે. તેથી વજન ઘટાડવા માટે એવી આદતો બનાવવી વધુ સારી છે જેને લાંબા સમય સુધી ચાલુ રાખી શકાય. નિયમિત એક્સરસાઇઝ, સંતુલિત ખોરાક અને ઓછું પ્રોસેસ્ડ ફૂડ તેમાં મદદ કરી શકે છે.
ઊંઘ ઓછી હોય તો આ પણ જુઓ
વજન વધવા પાછળ ઊંઘની અછત પણ એક કારણ હોઈ શકે છે. જો તમે દરરોજ પૂરતી ઊંઘ લેતા નથી, રાત્રે વારંવાર જાગો છો અથવા તમારી ઊંઘની ક્વૉલિટી ખરાબ છે, તો તેની અસર ખાવાની આદતો અને ફિઝિકલ એક્ટિવિટી પર પડી શકે છે. રિસર્ચની સમીક્ષામાં ખરાબ ઊંઘને વારંવાર ખાવા અને કાર્બોહાઇડ્રેટ તથા અનહેલ્ધી ફૅટવાળા ખોરાકના વધુ સેવન સાથે જોડવામાં આવી છે. સામાન્ય રીતે ઓછી ઊંઘને પણ વજન વધવા અને મેદસ્વિતાના જોખમ સાથે જોડવામાં આવે છે. તેથી માત્ર ડાયેટ પર ધ્યાન આપવા સાથે દરરોજ પૂરતી અને સારી ક્વૉલિટીની ઊંઘ લેવી પણ જરૂરી છે.
શરીર સાથે જોડાયેલી કોઈ સમસ્યા પણ હોઈ શકે છે
જો ખાવા-પીવામાં અને લાઇફસ્ટાઇલમાં કોઈ ખાસ ફેરફાર થયો નથી, તેમ છતાં વજન સતત વધી રહ્યું છે, તો તેની પાછળ કોઈ સ્વાસ્થ્ય સંબંધિત કારણ પણ હોઈ શકે છે. હાઇપોથાયરોઇડિઝમ, ડિપ્રેશન, ડાયાબિટીસ જેવી કેટલીક સ્થિતિઓ અનિચ્છનીય વજન વધવા સાથે જોડાયેલી હોઈ શકે છે. કેટલીક દવાઓ, ખાસ કરીને કેટલીક એન્ટીડિપ્રેસન્ટ અને એન્ટિસાઇકોટિક દવાઓથી પણ વજન વધી શકે છે. જો તમને લાગે કે વજન વધવાનો સંબંધ કોઈ દવા અથવા સ્વાસ્થ્ય સમસ્યા સાથે હોઈ શકે છે, તો ડૉક્ટર સાથે વાત કરવી વધુ યોગ્ય છે.
