ચૂંટણી પુરી થતાની સાથે જ એકઝીટ પોલના તારણો આવવવાના શરૂ થયા છે.જે હજી પણ ચર્ચામાં છે.ત્યારે મોટાભાગના લોકો માની રહ્યા છે કે, બીજેપી પ્રચંડ જીત મેળવી 2014 અને 2019 કરતાં પણ વધુ સીટો મેળવશે.જો કે એકઝીટ પોલના તારણોમાં કેટલાક કે મુઠ્ઠીભર મતદાતાઓના ઓપિનિયન લઈને જ તે કરાતાં હોવાથી તે કેટલા સચોટ હશે કે નહીં ? તે કહેવું વધુ પડતું છે.બીજું કે, અસલમાં તો મતદાનને ખાનગી ગણવામાં આવે છે.ત્યારે આમ ખરેખર મતદાતાઓને તેમની અંગત બાબત જાહેર કરવા કહેવું તે પણ ક્યાંક કાયદાના ભંગ સમાન બાબત છે.જે આજ નહીં તો કાલે બને કે મુદ્દો બને અને આ પ્રથા જ બંધ થાય.જો કે તે સિવાય મતદાતાઓના વિશ્વાસ, સરકાર સામેની નારાજગી જેવી અન્ય બાબતોથી પણ મતદાતાઓનો મિજાજ જાણવા પ્રયત્ન કરાય છે.
ખેર આ તો વાત થઇ એકઝીટ પોલ સામેના વિશ્વાસની પરંતુ તેમછતાં લોકો આ સર્વે કે વર્તારાની કાગડોળે રાહ જોતા હોય છે.અને દિલચસ્પીથી તેને જોતા પણ હોય છે.ત્યારે મૂળ મુદ્દાની વાત કરીયે તો, હાલમાં જ મતદાનના તમામ સાત તબક્કાઓ પછી, એક્ઝિટ પોલના પરિણામો પણ શનિવારે (1 જૂન) આવ્યા હતા. લગભગ તમામ એક્ઝિટ પોલ્સ ભારતીય જનતા પાર્ટી (BJP)ની આગેવાની હેઠળના NDAની પ્રચંડ બહુમતી સાથેની જીતનું ચિત્ર રજૂ કરી રહ્યા છે. એક્ઝિટ પોલના પરિણામોને લઈને તમામ રાજકીય પક્ષો તરફથી પ્રતિક્રિયાઓ આવી રહી છે અને ઘણા વિરોધ પક્ષો દાવો કરી રહ્યા છે કે 4 જૂને આવનારા પરિણામો એક્ઝિટ પોલની તદ્દન વિરુદ્ધ હશે. સી વોટરના સ્થાપક યશવંત દેશમુખે કહ્યું કે જ્યાં એકતરફી હરીફાઈ હોય ત્યાં ઘણા લોકો મતદાન ન કરી શકે.
યશવંત દેશમુખે કહ્યું કે 4 ટકા મતદારોએ કહ્યું કે તેઓ કદાચ મતદાન નહીં કરે કારણ કે ખાતરીપૂર્વકની જીત કે હાર નિશ્ચિત છે. તેમણે કહ્યું કે પ્રથમ અને બીજા તબક્કાના મતદાન પછી તેમણે એક પૂર્વધારણા આપી હતી અને પ્રી-પોલ સર્વેમાં એમ પણ કહ્યું હતું કે જ્યાં હરીફાઈ એકતરફી હોય તેવું લાગે છે, ત્યાં ઓછું મતદાન થવાની સંભાવના છે. તેમણે કહ્યું કે ઘણી વખત આવી સીટો પર એવું બને છે કે લોકો એકતરફી જીતી રહેલા વ્યક્તિને પૂછે છે કે જાણવાની વાત શું છે, તે ગમે તેમ કરીને જીતી રહ્યો છે. એક બાજુ હારતી હોય તો પણ લોકો કહે છે કે જઈને મત આપવાનો શું ફાયદો, તમે તો પહેલેથી જ હાર્યા છો. યશવંત દેશમુખે જણાવ્યું કે તેમના છેલ્લા ટ્રેકમાં 4 ટકા લોકો આ પ્રમાણે માનતા હતા. અમે સમાન 4 ટકા ગેપ જોવાનું શરૂ કર્યું.
યશવંત દેશમુખે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે ત્રીજા તબક્કા પછી મતદાનમાં સુધારો થવા લાગ્યો હતો, ત્યારે તેમણે એવી પૂર્વધારણા આપી હતી કે જ્યાં સ્પર્ધા સારી છે ત્યાં મતદાન તંદુરસ્ત છે. પશ્ચિમ બંગાળ, મહારાષ્ટ્ર, બિહાર અને કર્ણાટકમાં મતદાન અન્ય રાજ્યોની સરખામણીમાં ખૂબ જ સ્વસ્થ અને ખૂબ સારું હતું. તેમણે કહ્યું, ‘ભલે તમે ધ્યાનમાં લો કે જે રાજ્યોમાં મતદાન ઘટ્યું છે, જેમ કે રાજસ્થાનમાં, મતદાન ખૂબ જ ખરાબ રીતે ઘટ્યું, પરંતુ જે પાંચ બેઠકો પર હરીફાઈ સારી હતી, ત્યાં મતદાન વધ્યું અને જે બેઠકો પર હરીફાઈ હતી તે બેઠકો પર. -બાજુ, ત્યાં મતદાન ઘટ્યું.
યશવંત દેશમુખે વધુમાં કહ્યું કે, ‘NDA માટે 400નો આંકડો પાર કરવો અશક્ય નથી, પરંતુ મુશ્કેલ છે. જો હું અમારી સીટોનો અંદાજ, પ્લસ કે માઈનસ 40 સીટોની રેન્જ આપું તો તે પણ 400ને સ્પર્શી જશે. હું આટલી મોટી શ્રેણી આપવામાં માનતો નથી. મને લાગે છે કે 400 પાર કરવું હજુ પણ મુશ્કેલ છે. હજુ પણ એવી ઘણી જગ્યાઓ છે જ્યાં ભાજપને મોટી સંખ્યામાં સીટો જીતવી પડશે, જ્યાં તે ક્યારેય જીતી નથી. આ કારણોસર હું હજુ પણ તેના પર રૂઢિચુસ્ત રહીશ. હું એમ નહીં કહીશ કે તે અશક્ય છે કારણ કે કેટલીકવાર તરંગો હોય છે. તરંગનો અર્થ એ નથી કે જે દેખાય છે. ઘણી વખત લોકો પહેલાથી જ તેમના મન બનાવી ચૂક્યા છે.
by : Reena brahmbhatt
