Diya Mirza Diwali Video: દિવાળીમાં ફટાકડા ન ફોડવા અને પ્રદૂષણથી બચવાની અપીલ કરતો અભિનેત્રી દીયા મિર્ઝાનો વીડિયો BMCના સોશિયલ મીડિયા એકાઉન્ટ પર ફરીથી અપલોડ કરવાનો આદેશ બોમ્બે હાઈકોર્ટે આપ્યો છે. ભાજપના નેતાઓની વાંધાજનક ટિપ્પણીઓ સામે નારાજગી વ્યક્ત કરતાં કોર્ટે કહ્યું કે ભારત એક ધર્મનિરપેક્ષ દેશ છે અને કોઈ વ્યક્તિને માત્ર અન્ય ધર્મની હોવાના કારણે તહેવારમાં ભાગ લેતી રોકી શકાય નહીં. દિવાળી દરેક માટે છે અને પર્યાવરણ, આરોગ્ય તથા પ્રદૂષણના મુદ્દાને ધાર્મિક કે રાજકીય રંગ આપવો જોઈએ નહીં.
આ વીડિયો દિવાળી દરમિયાન જાહેર રસ્તાઓ પર ફટાકડા ન ફોડવાની અપીલ સાથે જોડાયેલો હતો. BMCએ કોર્ટના નિર્દેશો અનુસાર પર્યાવરણ અને પ્રદૂષણ અંગે લોકોને જાગૃત કરવા માટે દીયા મિર્ઝા પાસે આ વીડિયો બનાવડાવ્યો હતો. જોકે, ભાજપના નેતાઓના વાંધા બાદ તેને મહાનગરપાલિકાના સોશિયલ મીડિયા એકાઉન્ટ પરથી હટાવી દેવામાં આવ્યો હતો. બોમ્બે હાઈકોર્ટના જસ્ટિસ ગિરીશ કુલકર્ણી અને જસ્ટિસ ડૉ. નીલા ગોખલેની બેન્ચે આ સમગ્ર વિવાદ સામે નારાજગી વ્યક્ત કરી હતી. કોર્ટે કહ્યું કે કેટલાક નેતાઓની ટિપ્પણીઓથી તે દુઃખી છે.
‘અન્ય ધર્મની હોવાના કારણે વાંધો કેવી રીતે હોઈ શકે?’
બોમ્બે હાઈકોર્ટે દીયા મિર્ઝાની વીડિયોમાં ભાગીદારી સામે ધાર્મિક આધારે સવાલ ઉઠાવનારા નેતાઓની ટીકા કરી હતી. બેન્ચે મૌખિક ટિપ્પણી કરતાં કહ્યું હતું કે દરેક તહેવાર સૌને સાથે મળીને ઉજવવાની તક આપે છે. આ દેશમાં કોઈ વ્યક્તિને કોઈ તહેવારમાં ભાગ લેતી રોકી શકાય નહીં. કોઈ વ્યક્તિ અન્ય ધર્મની છે એટલા માટે તેની ભાગીદારી સામે તમે વાંધો કેવી રીતે ઉઠાવી શકો? શું આપણે ધર્મનિરપેક્ષ દેશ નથી?
કોર્ટે કહ્યું કે ભારતમાં તમામ ધર્મના લોકોને તહેવારો ઉજવવાનો અધિકાર છે. કોઈ વ્યક્તિની ધાર્મિક ઓળખના આધારે તેની ભાગીદારી સામે સવાલ ઉઠાવવો યોગ્ય નથી. બેન્ચે એમ પણ કહ્યું કે દીયા મિર્ઝાએ કોર્ટના નિર્દેશો અનુસાર કામ કર્યું હતું. તેમણે પ્રદૂષણ અને પર્યાવરણ અંગે સારો સંદેશ આપ્યો હતો, પરંતુ ત્યારબાદ જે રીતે વાંધાઓ ઉઠાવવામાં આવ્યા તે દુર્ભાગ્યપૂર્ણ છે.
કોર્ટના આદેશ હેઠળ બનાવવામાં આવ્યો હતો વીડિયો
દીયા મિર્ઝાનો આ વીડિયો BMC દ્વારા તૈયાર કરવામાં આવેલા દિવાળી જાગૃતિ અભિયાનનો ભાગ હતો. આ અભિયાનનો હેતુ લોકોને જાહેર રસ્તાઓ પર ફટાકડા ફોડવાથી રોકવા અને હવાના પ્રદૂષણ અંગે જાગૃત કરવાનો હતો. વીડિયોમાં દીયા મિર્ઝાએ લોકોને ફટાકડા ન ફોડવાની અપીલ કરી હતી. હાઈકોર્ટે કહ્યું કે દીયા મિર્ઝાએ અગાઉના કોર્ટના નિર્દેશો અનુસાર જાગૃતિ અભિયાનમાં ભાગ લીધો હતો. કોર્ટના આદેશમાં તમામ લોકોને આ અભિયાનમાં ભાગ લેવાની મંજૂરી આપવામાં આવી હતી.
જસ્ટિસ ગિરીશ કુલકર્ણીએ કહ્યું કે અભિનેત્રીએ પ્રદૂષણના મુદ્દે ખરેખર સારો સંદેશ આપ્યો હતો. તેમણે કહ્યું કે કેટલાક નેતાઓ અને મહાનગરપાલિકાના પ્રતિનિધિઓ દ્વારા તેના પર વાંધો ઉઠાવવો યોગ્ય નહોતો. કોર્ટે નેતાઓને આ મુદ્દાને અન્ય કોઈ રંગ ન આપવાની સલાહ પણ આપી હતી.
ભાજપના નેતાઓએ દીયા મિર્ઝાને ‘એન્ટી-હિન્દુ’ ગણાવ્યાં હતાં
દીયા મિર્ઝાના વીડિયો અંગેનો વિવાદ ત્યારે શરૂ થયો જ્યારે મુંબઈ ભાજપના પ્રમુખ અને ધારાસભ્ય અમિત સાટમે BMCના દિવાળી જાગૃતિ અભિયાનમાં અભિનેત્રીને સામેલ કરવા સામે વાંધો ઉઠાવ્યો હતો. ત્યારબાદ મુંબઈનાં મેયર ઋતુ તાવડેએ પણ દીયા મિર્ઝા પર નિશાન સાધ્યું હતું. તેમણે અભિનેત્રી પર સતત ‘એન્ટી-હિન્દુ’ અને ‘એન્ટી-હિન્દુત્વ’ વલણ અપનાવવાનો આરોપ લગાવ્યો હતો. મેયરે કહ્યું હતું કે હિન્દુઓને દિવાળી ઉજવવાની રીત શીખવવા માટે દીયા મિર્ઝાની જરૂર નથી.
हिंदू धर्म के अनुयायी सहिष्णु भी हैं और संविधान का पालन भी करते हैं।
जब ईद-बकरीद का त्योहार आता है और बकरों के कटने से जल प्रदूषण (Water Pollution) होता है, तब नसीरुद्दीन शाह, दिया मिर्जा जैसे लोगों के मुँह से एक शब्द तक नहीं निकलता।
कुछ लोग तो ऐसे भी हैं, जिन्हें भारत में रहने से ही डर लगता है। ऐसे मौकों पर इनके मुँह में दही जम जाती है।
— Gaurav Bhatia गौरव भाटिया 🇮🇳 (@gauravbhatiabjp) November 3, 2026
ભાજપના પ્રવક્તા ગૌરવ ભાટિયાએ કહ્યું હતું કે જ્યારે ઈદ, બકરી ઈદનો તહેવાર આવે છે અને બકરાંની કતલથી જળ પ્રદૂષણ થાય છે, ત્યારે નસીરુદ્દીન શાહ અને દીયા મિર્ઝા જેવા લોકોના મોઢામાંથી એક શબ્દ પણ નીકળતો નથી.
મહારાષ્ટ્ર સરકારના મંત્રી નિતેશ રાણેએ પણ અભિનેત્રીની ટીકા કરી હતી. તેમણે સવાલ ઉઠાવ્યો હતો કે દીયા મિર્ઝા પર્યાવરણને અનુકૂળ દિવાળી ઉજવવાની અપીલ કરે છે, પરંતુ ઈદ, મોહરમ અથવા બકરી ઈદ દરમિયાન આવી અપીલ કેમ કરતી નથી? નિતેશ રાણેએ આરોપ લગાવ્યો હતો કે દીયા મિર્ઝા જેવા લોકો સનાતન હિન્દુ ધર્મની વિરુદ્ધ છે.
શિવસેનાનાં પ્રવક્તા શાઈના NCએ પણ વીડિયોમાં દીયા મિર્ઝાની ભાગીદારી સામે સવાલ ઉઠાવ્યો હતો અને કહ્યું હતું કે મુંબઈને દિવાળી ઉજવવા અંગે અભિનેત્રી પાસેથી શીખવાની જરૂર નથી. આ વાંધાઓ બાદ BMCએ દીયા મિર્ઝાનો વીડિયો પોતાના સોશિયલ મીડિયા એકાઉન્ટ પરથી હટાવી દીધો હતો.
‘દરેક વ્યક્તિ એક જ હવામાં શ્વાસ લે છે’
હાઈકોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું કે આ સમગ્ર મામલો પર્યાવરણ અને પ્રદૂષણ સાથે જોડાયેલો છે, કોઈ ધર્મ કે ધાર્મિક પરંપરાની વિરુદ્ધ નથી. જસ્ટિસ ડૉ. નીલા ગોખલેએ કહ્યું હતું કે આ સંપૂર્ણપણે પર્યાવરણનો મુદ્દો છે. દરેક વ્યક્તિ એક જ હવામાં શ્વાસ લે છે, પછી તે કોઈપણ હોય.
કોર્ટે એમ પણ કહ્યું કે ફટાકડા ફોડવા પર પ્રતિબંધ મૂકવો અથવા તેનાથી દૂર રહેવાની અપીલ કરવાનો અર્થ એવો નથી કે લોકો પાસેથી દિવાળી ઉજવવાનો અધિકાર છીનવવામાં આવી રહ્યો છે. બેન્ચે કહ્યું કે પર્યાવરણ અને આરોગ્યના મુદ્દાઓ પર વિચાર કરતી વખતે કોઈપણ પ્રકારના જૂથવાદ કે ભાગલાને સ્થાન હોવું જોઈએ નહીં. કોર્ટે જણાવ્યું કે વીડિયો સામેના વાંધા કેટલાક લોકોના વિચારો દર્શાવે છે. આવી ટિપ્પણીઓથી દૂર રહેવું જોઈએ.
સુપ્રીમ કોર્ટની ટિપ્પણીનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો
બોમ્બે હાઈકોર્ટે આ મામલે સુપ્રીમ કોર્ટની એ ટિપ્પણીનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો હતો, જેમાં કહેવામાં આવ્યું હતું કે જાતિ કે ધર્મની પરવા કર્યા વિના તમામ લોકો દિવાળી ઉજવે છે. હાઈકોર્ટે સવાલ કર્યો હતો કે જ્યારે દિવાળી સૌનો તહેવાર છે, ત્યારે દીયા મિર્ઝાની ભાગીદારી સામે ધાર્મિક આધારે વાંધો કેમ ઉઠાવવામાં આવે છે?
બેન્ચે કહ્યું હતું કે અભિનેત્રીએ કોર્ટના નિર્દેશો હેઠળ જ કામ કર્યું હતું. તેથી કેટલાક નગરસેવકો અને નેતાઓનું વલણ યોગ્ય નહોતું. કોર્ટે એમ પણ કહ્યું કે આ મામલાને અન્ય કોઈ દૃષ્ટિકોણથી જોવો જોઈએ નહીં.
બોમ્બે હાઈકોર્ટે BMCને દીયા મિર્ઝાનો વીડિયો ફરીથી અપલોડ કરવાનો નિર્દેશ આપ્યો હતો. કોર્ટે કહ્યું કે આમ કરીને લોકોનો વિશ્વાસ ફરી સ્થાપિત કરવો જોઈએ. બેન્ચે જણાવ્યું કે વીડિયો હટાવવાના મામલે ઉતાવળમાં પ્રતિક્રિયા આપવાની જરૂર નહોતી.
કોર્ટે આ પ્રકારની કાર્યવાહીને વિચાર્યા વિના આપવામાં આવેલી તાત્કાલિક પ્રતિક્રિયા તરીકે જોઈ હતી. કોર્ટે કહ્યું કે મુંબઈની ઓળખ સાથે મળીને રહેવાની અને એકબીજા પ્રત્યે લાગણી રાખવાની ભાવનાથી છે. આ ભાવનાને કોઈપણ બેજવાબદાર ટિપ્પણીથી નુકસાન પહોંચવું જોઈએ નહીં. બેન્ચે કહ્યું કે આ મામલાનો અંત ખુશી અને પરસ્પર જોડાણની ભાવના સાથે થવો જોઈએ.
‘મુંબઈ પરસ્પર લાગણીની ભાવનાથી ચાલે છે’
હાઈકોર્ટે કહ્યું કે મુંબઈ જેવા શહેરની સામાજિક ઓળખ પરસ્પર એકતા અને સાથે રહેવાની ભાવના પર આધારિત છે. બેન્ચે ટિપ્પણી કરી હતી કે મુંબઈ એકતા અને મજબૂત અપનાપણાની ભાવનાના સહારે ચાલે છે. કોર્ટે કહ્યું કે કોઈપણ બેજવાબદાર ટિપ્પણીથી આ સંતુલન બગડવું જોઈએ નહીં.
બેન્ચે સ્પષ્ટ કર્યું કે પર્યાવરણ, પ્રદૂષણ અને આરોગ્ય જેવા મુદ્દાઓ અંગે લોકોને જાગૃત કરવા જરૂરી છે. આવા અભિયાનને ધાર્મિક વિવાદમાં ફેરવવાની કોઈ જરૂર નથી.
દિવાળી દરમિયાન ફટાકડા ફોડવાને કારણે દર વર્ષે પ્રદૂષણ અને આરોગ્યને લગતી ચિંતાઓ સામે આવે છે. આ મામલે બોમ્બે હાઈકોર્ટની ટિપ્પણીએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે પર્યાવરણ અંગેની જાગૃતિને ધાર્મિક ઓળખના આધારે જોવી જોઈએ નહીં. કોર્ટે BMCને વીડિયો ફરીથી અપલોડ કરવાનો આદેશ આપતાં કહ્યું કે દિવાળી સૌનો તહેવાર છે અને કોઈ વ્યક્તિને તેના ધર્મના કારણે તહેવાર સાથે જોડાયેલા જાગૃતિ અભિયાનમાં ભાગ લેતી રોકી શકાય નહીં.
