RBI Repo Rate Cut Loan EMI Reduction: ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI) વ્યાજ દરમાં થોડો વધુ ઘટાડો કરી શકે છે. કેન્દ્રીય બેંકે સતત ત્રણ વખત રેપો રેટમાં એક ટકાનો ઘટાડો કર્યો છે. તાજેતરમાં તેણે પોલિસી રેટમાં 50 bpsનો ઘટાડો કર્યો છે. RBI થોડા સમય માટે થોભ્યા પછી ફરીથી રેપો રેટ ઘટાડી શકે છે. રિપોર્ટમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે નાણાકીય વર્ષ 2025-26 ના બીજા ભાગમાં વધુ તરલતાની જરૂર પડી શકે છે. રેપો રેટમાં ઘટાડાને કારણે તમામ પ્રકારના વ્યાજ સસ્તા થઈ ગયા છે.
તાજેતરમાં, RBI એ નાણાકીય વર્ષ 2026 માટે ફુગાવાનો અંદાજ ઘટાડીને 3.7% કર્યો છે. પ્રથમ ત્રણ મહિના માટે આ અંદાજ 2.9% છે. એપ્રિલ અને મેમાં સરેરાશ ફુગાવો પણ આની આસપાસ રહ્યો છે. રિપોર્ટમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે RBI થોડા સમય માટે થોભ્યા પછી વ્યાજ દર ઘટાડી શકે છે અને બીજા ભાગમાં વધુ તરલતાની જરૂર પડશે. આનો અર્થ એ છે કે RBI ને લાગી શકે છે કે અર્થતંત્રને વેગ આપવા માટે વ્યાજ દરમાં વધુ ઘટાડો કરવો પડશે.
ફુગાવામાં ઘટાડો
દેશમાં ગ્રાહક ભાવ સૂચકાંક પર આધારિત ફુગાવો મે 2025 માં ઘટીને 2.82% થયો. ગયા મહિને એપ્રિલ 2025 માં તે 3.16% હતો. CPI એ એક માપ છે જે દર્શાવે છે કે લોકો માટે વસ્તુઓ કેટલી મોંઘી થઈ રહી છે. મહિના-દર-મહિનાના આધારે, ફુગાવો 35 બેસિસ પોઈન્ટ ઘટ્યો છે. મુખ્ય ફુગાવો થોડો ઘટીને 4.28% થયો છે, જે ગયા મહિને 4.36% હતો. મુખ્ય ફુગાવામાં ખાદ્ય વસ્તુઓ અને ઇંધણનો સમાવેશ થતો નથી.
અહેવાલમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે વર્તમાન ફુગાવાના આંકડાઓને જોતાં, RBI પાસે આર્થિક વિકાસને વેગ આપવાની સારી તક છે. હાલમાં ફુગાવો નિયંત્રણમાં છે, તેથી RBI વ્યાજ દર ઘટાડીને અર્થતંત્રને આગળ ધપાવી શકે છે. અહેવાલમાં એમ પણ કહેવામાં આવ્યું છે કે સ્થાનિક ફુગાવો નિયંત્રણમાં છે પરંતુ ભૂ-રાજકીય પરિસ્થિતિઓ અને વેપાર કરાર જેવા બાહ્ય પરિબળો ફુગાવાને અસર કરી શકે છે.
ખાદ્ય ચીજોના ભાવ
રિપોર્ટમાં ચેતવણી આપવામાં આવી છે કે આયાતી ફુગાવાને કારણે કેટલીક અનિશ્ચિતતા છે. આનો અર્થ એ છે કે અન્ય દેશોમાંથી આવતી વસ્તુઓના ભાવમાં વધારાને કારણે, ભારતમાં ફુગાવો પણ વધી શકે છે. ખાદ્ય ચીજવસ્તુઓના ભાવમાં ઘટાડાને કારણે ફુગાવો નોંધપાત્ર રીતે ઘટ્યો છે. મે મહિનામાં ખાદ્ય ફુગાવો ઘટીને 0.99% થયો છે, જે એપ્રિલમાં 1.78% હતો. શાકભાજીના ભાવ ગયા વર્ષની સરખામણીમાં 13.7% જેટલો ઘટ્યો છે.
ગયા વર્ષની સરખામણીમાં કઠોળના ભાવમાં પણ 8.2%નો ઘટાડો થયો છે. આનું એક કારણ એ છે કે ગયા વર્ષે આ વસ્તુઓના ભાવ ઊંચા હતા. અનાજના ભાવમાં વધારાની ગતિ પણ ધીમી પડી છે. મે મહિનામાં અનાજના ભાવમાં 4.7%નો વધારો થયો હતો, જ્યારે એપ્રિલમાં તેમાં 5.4%નો વધારો થયો હતો. ખાદ્ય ચીજવસ્તુઓના સારા પુરવઠાને કારણે ભાવમાં ઘટાડો થયો છે. રવિ પાક સારો થયો છે અને ખરીફ વાવણી પણ સારી ચાલી રહી છે, જેના કારણે પુરવઠામાં સુધારો થયો છે.
