Industrial Wastewater Pollution: ‘ગ્રીન કેટેગરી’ની ફેક્ટરી હોય તો શું? ખેડૂતના ખેતરમાં ગંદુ પાણી ઠાલવવાનો અધિકાર કોણે આપ્યો?
ફેક્ટરી કેમિકલવાળું પાણી નથી છોડતી, ‘ગ્રીન કેટેગરી’માં આવે છે… તો શું તેના વપરાશનું ગટરનું પાણી સીધું ખેડૂતના ખેતરમાં જવા દેવું?
આ સવાલ હવે ગંભીર ચર્ચાનો વિષય બન્યો છે.
સામે આવેલી અખબારી કટિંગ મુજબ, ખેતરોમાં જતા ઉદ્યોગોના ગંદા પાણી અંગે ખેડૂતોમાં રોષ જોવા મળ્યો હતો. મામલો મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલ સુધી પહોંચ્યો ત્યારે પણ સવાલ એ જ રહ્યો કે પાણી કેમિકલનું હોય કે સુએજનું—ટ્રીટમેન્ટ કર્યા વિના કોઈ ઉદ્યોગનું ગંદુ પાણી બીજાના ખેતરમાં જવું જોઈએ ખરું?
કારણ કે ખેડૂતનું ખેતર માત્ર જમીનનો ટુકડો નથી.
એ જ જમીનમાંથી અનાજ આવે છે, શાકભાજી આવે છે, ફળ આવે છે… અને અંતે એ જ ખોરાક આપણા ઘરના રસોડામાં પહોંચે છે.
તો પછી સવાલ સીધો છે—
👉 ઉદ્યોગને વિકાસનો અધિકાર છે, પરંતુ શું ખેડૂતની જમીન અને પાણીની કિંમતે?
👉 ‘ગ્રીન કેટેગરી’નું પ્રમાણપત્ર મળ્યું એટલે ગંદા પાણીના નિકાલની જવાબદારી પૂરી થઈ જાય છે?
👉 ખેડૂતના ખેતરમાં જતું પાણી ખરેખર શુદ્ધ છે કે માત્ર કાગળ પરની કેટેગરી તેને ‘ગ્રીન’ બનાવે છે?
ઉદ્યોગો જરૂરી છે, વિકાસ પણ જરૂરી છે… પરંતુ વિકાસ એવો ન હોવો જોઈએ જેમાં એક તરફ ઉદ્યોગ ઊભો થાય અને બીજી તરફ ખેડૂતની જમીન, પાણી અને ખેતી સામે પ્રશ્નો ઊભા થાય.
🌱 ખેડૂતના ખેતરમાં શું જાય છે એ સવાલ માત્ર ખેડૂતનો નથી—આપણા ખોરાક અને આવતી પેઢીના ભવિષ્યનો સવાલ છે.

