OTC Medicine Safety Tips: સાવધાન! ડોક્ટરની સલાહ વગર આ 7 ઓટીસી દવાઓ લેવી પડી શકે છે ભારે, જાણો કઈ દવાની શું છે આડઅસર

OTC Medicine Safety Tips: રોજિંદા જીવનને પાટા પર રાખવામાં ઓવર-ધ-કાઉન્ટર એટલે કે ઓટીસી દવાઓ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે. આ તાવ, દુખાવો, એલર્જી, એસિડિટી અને ખાંસી જેવી સામાન્ય સમસ્યાઓમાં ઝડપી રાહત આપે છે. આ કોઈ પણ ફાર્મસી પર ડોક્ટરના પ્રિસ્ક્રિપ્શન વિના સરળતાથી મળી જાય છે, તેથી લોકો પોતે જ આ ઓટીસી દવાઓનું સેવન કરતા રહે છે. તેમને જરાય અંદાજ હોતો નથી કે આનો ઓવરયુઝ કરવાથી કઈ સંભવિત સાઈડ ઈફેક્ટ્સ થઈ શકે છે. સામાન્ય રીતે ઓટીસી દવાઓ લેવી સુરક્ષિત હોય છે, જો તમે તેમના લેબલ પર આપેલા દિશાનિર્દેશોનું પાલન કરો. પરંતુ તેને વારંવાર અને લાંબા સમય સુધી લેવાથી કેટલાક ગંભીર પરિણામોનો સામનો કરવો પડી શકે છે. લોકોએ એ સમજવું જોઈએ કે અત્યંત સામાન્ય જેનરિક ઓટીસી દવાઓનો પણ મિસયુઝ કરવાથી ઘણી જોખમી સમસ્યાઓ થઈ શકે છે. આવો 7 જેનરિક ઓટીસી દવાઓના ઉપયોગ અને વધુ પડતો ઉપયોગ કરવા પર થતી સાઈડ ઈફેક્ટ્સ વિશે જાણીએ.

1. પેરાસીટામોલ (એસીટામિનોફેન)

પેરાસીટામોલનો ઉપયોગ:

• હાઈ બોડી ટેમ્પરેચર ઘટાડવા માટે

• માઈલ્ડ અને મોડરેટ પેઈનથી રાહત મેળવવા માટે, જેમ કે માથાનો દુખાવો, શરીરનો દુખાવો, દાંતનો દુખાવો

• કોલ્ડ અને ફ્લૂના લક્ષણોથી રાહત મેળવવા માટે

ઓવરયુઝથી સાઈડ ઈફેક્ટ્સ:

• લિવર ડેમેજ અથવા લિવર ફેલિયર

• જી મિચલાવવું, ઉલ્ટી, ભૂખમાં ઘટાડો

• આલ્કોહોલ સાથે લેવા પર વધુ ખતરો

• ઓવરડોઝની સ્થિતિમાં જીવલેણ પરિણામ

2. આઈબુપ્રોફેન

આઈબુપ્રોફેનનો ઉપયોગ:

• દુખાવામાં રાહત મેળવવા માટે

• વિવિધ સમસ્યાઓથી આવેલ ઈન્ફ્લેમેશન ઓછું કરવા માટે

• સ્નાયુઓના દુખાવામાં

• અર્થરાઈટિસમાં

• મેન્સ્ટ્રુઅલ ક્રેમ્પમાં

• તાવમાં

ઓવરયુઝની સાઈડ ઈફેક્ટ:

• પેટમાં અલ્સર

• ગેસ્ટ્રોઈન્ટેસ્ટાઈનલ બ્લીડિંગ

• કિડની ડેમેજ

• બ્લડ પ્રેશર વધવું

• લાંબા સમય સુધી ખોટા ઉપયોગથી હાર્ટ અટેક કે સ્ટ્રોકનો ખતરો

3. એસ્પિરિન

એસ્પિરિનનો ઉપયોગ:

• દુખાવામાં રાહત મેળવવા અને તાવ ઘટાડવા માટે

• એન્ટી-ઈન્ફ્લેમેટરી ઈફેક્ટ મેળવવા માટે

• લો ડોઝમાં બ્લડ ક્લોટથી બચાવ માટે (ડોક્ટરની સલાહ પર લેવી જોઈએ)

ઓવરયુઝની સાઈડ ઈફેક્ટ:

• પેટની તકલીફ અથવા અલ્સર

• ઈન્ટરનલ બ્લીડિંગ

• સેલિસાઈલેટ ટોક્સિસિટી (ટિનીટસ એટલે કે કાનમાં અવાજ આવવો, કન્ફ્યુઝન, શ્વાસ ઝડપી થવા)

• બાળકો અને કિશોરોમાં Reye’s સિન્ડ્રોમનો ખતરો

4. સિટ્રાઝિન

સિટ્રાઝિનનો ઉપયોગ:

• એલર્જીના લક્ષણોમાં રાહત મેળવવા માટે (જેમ કે નાક વહેવું, છીંક આવવી, ત્વચામાં ખંજવાળ)

• એલર્જિક રાયનાઈટિસ અને સ્કીન એલર્જી (અર્ટિકેરિયા) મટાડવા માટે

ઓવરડોઝની સાઈડ ઈફેક્ટ:

• થાક અથવા આળસ આવવી

• ચક્કર આવવા

• મોઢું સુકાવવું

• ફોકસ કે એલર્ટનેસમાં ઘટાડો

5. લોપરામાઈડ

લોપરામાઈડનો ઉપયોગ:

• ડાયરિયામાં રાહત મેળવવા માટે

• ઈન્ટેસ્ટાઈન ફંક્શનિંગ લિમિટ કરવા માટે

• એક્યુટ ડાયરિયાના શોર્ટ ટર્મ ટ્રીટમેન્ટ માટે

ઓવરયુઝની સાઈડ ઈફેક્ટ:

• કબજિયાત

• ઈન્ટેસ્ટાઈનલ ટ્રેક્ટનું બ્લોકેજ

• હાર્ટ રિધમમાં તકલીફ (એરિથમિયા)

• દિલ સાથે જોડાયેલી જીવલેણ સ્થિતિનો ખતરો

6. ઓમેપ્રાઝોલ

ઓમેપ્રાઝોલનો ઉપયોગ:

• એસિડિટી અને હાર્ટબર્નના લક્ષણોમાં રાહત મેળવવા માટે

• એસિડ રિફ્લક્સ અને ગેસ્ટ્રાઈટિસ મેનેજ કરવા માટે

• પેટના એસિડનું ઉત્પાદન ઘટાડવા માટે

ઓવરયુઝની સંભવિત સાઈડ ઈફેક્ટ:

• વિટામિન B12 ની ઉણપ

• કેલ્શિયમની ઉણપથી ઓસ્ટિયોપેનિયા, ઓસ્ટિયોપોરોસિસ કે ફ્રેક્ચરનો ખતરો

• ઈન્ફેક્શન થવાનો વધુ ખતરો

• મેગ્નેશિયમ લેવલમાં અસંતુલન

7. ડેક્સટ્રોમેથોર્ફન

ડેક્સટ્રોમેથોર્ફનનો ઉપયોગ:

• સૂકી ખાંસી દબાવવા માટે

• કફ સિરપમાં ઉપયોગ માટે

• મગજમાં રહેલા કફ સેન્ટર પર કામ કરવા માટે

અત્યંત સેવનની સાઈડ ઈફેક્ટ:

• ચક્કર આવવા અને કન્ફ્યુઝન

• ભ્રમ થવો

• નર્વસ સિસ્ટમ પર ખરાબ અસર

• મિસયુઝ અને વ્યસનનો ખતરો

સાચો ઉપયોગ કરવા પર ઓટીસી દવાઓ ઘણી ફાયદાકારક સાબિત થઈ શકે છે અને નાની-મોટી સમસ્યાઓને ખતમ કરી શકે છે. જોકે, ખોટો ઉપયોગ કરવા પર ગંભીર અને કાયમી સ્વાસ્થ્ય સમસ્યાઓ થઈ શકે છે. તેથી લોકોએ આ દવાઓના લેબલ પર આપેલી ગાઈડલાઈન્સનું કડકાઈથી પાલન કરવું જોઈએ. કોઈપણ દવાને બીજી દવા સાથે લેતા પહેલા અથવા દવા લીધા પછી પણ સમસ્યા જળવાઈ રહે તો ડોક્ટરની સલાહ જરૂર લો.

આ પણ વાંચો: Box Office Collection: અક્ષયનો જાદુ ચાલ્યો! ‘ભૂથ બંગલા’ એ કરી બમ્પર કમાણી, જ્યારે રણવીરની ‘ધુરંધર 2’ રચવા જઈ રહી છે નવો ઈતિહાસ – Newz Cafe